Sa Societat

Sa Societat to niewielki teatr i dom kultury w centrum Calvià na Majorce, jeden z tych adresów, które łatwo przeoczyć, jeśli nie szuka się ich celowo — a szkoda, bo to miejsce z ponad stuletnią historią wciąż tętniące życiem kulturalnym.

Skąd wzięła się nazwa i czym jest to miejsce?

Budynek powstał jako siedziba Sociedad de Socorros Mutuos Unión Obrera de Calvià — robotniczego towarzystwa wzajemnej pomocy, które zainaugurowało działalność w 1908 roku. Towarzystwo miało łączyć trzy funkcje: pomoc socjalną dla członków, edukację i rozrywkę. Stąd właśnie nazwa "Sa Societat" (dosłownie "Towarzystwo"), która przetrwała do dziś, choć organizacja, która ją nadała, dawno zakończyła działalność w tej formie.

Jak zmieniał się budynek na przestrzeni lat?

Między 1929 a 1934 rokiem do pierwotnej siedziby dobudowano salę teatralną i kawiarnię — to właśnie ta część kompleksu funkcjonuje dziś jako teatr. W okresie międzywojennym Sa Societat było czymś więcej niż siedzibą stowarzyszenia: pełniło rolę lokalnego centrum spotkań i wypoczynku, z salą teatralną, kawiarnią i dwoma biurami.

Losy budynku zmieniły się dramatycznie po wybuchu hiszpańskiej wojny domowej. 31 października 1936 roku majątek Unión Obrera de Calvià został przejęty przez władze wojskowe, a sam lokal oddano Falandze. W tym trudnym okresie kawiarnia pozostała otwarta, ale sala teatralna gościła już tylko sporadyczne przedstawienia amatorskie i rzadkie koncerty — cień dawnej, ożywionej działalności kulturalnej.

Dlaczego warto zobaczyć Sa Societat dzisiaj?

Prawdziwy powrót do świetności nastąpił dopiero pod koniec XX wieku. Ratusz Calvià przeprowadził gruntowną renowację budynku we współpracy z instytucją zajmującą się mieszkalnictwem publicznym, a zakończone prace uroczyście otwarto w 2000 roku. Od tego czasu Sa Societat funkcjonuje jako miejska scena kulturalna zarządzana przez gminę Calvià, z regularnym programem obejmującym teatr, muzykę i pokazy filmowe.

To kameralne miejsce — bez wielkoformatowego rozmachu dużych teatrów turystycznych — ale właśnie ta skala i ponad stuletnia ciągłość historii nadają mu wyjątkowy charakter. W 2019 roku, z okazji 111. rocznicy powstania budynku, lokalna społeczność uczciła to wydarzenie serią spektakli mikroteatralnych nawiązujących do historii miejsca.

Co warto wiedzieć, planując wizytę?

Sa Societat znajduje się w samym centrum Calvià, niedaleko siedziby ratusza, co czyni je łatwym punktem odniesienia podczas zwiedzania miasteczka. Program kulturalny zmienia się sezonowo, dlatego warto sprawdzić aktualną afiszę wydarzeń przed wizytą — teatr nie działa jako stała atrakcja turystyczna z otwartymi drzwiami przez cały dzień, lecz jako scena z konkretnym repertuarem.

Najczęstsze pytania

Czym pierwotnie był budynek Sa Societat? Siedzibą robotniczego towarzystwa wzajemnej pomocy Unión Obrera de Calvià, założonego w 1908 roku, które oprócz pomocy socjalnej prowadziło też działalność edukacyjną i rozrywkową.

Kiedy powstała sala teatralna? Salę teatralną wraz z kawiarnią dobudowano w latach 1929–1934; to ta część budynku funkcjonuje dziś jako teatr.

Co stało się z Sa Societat podczas wojny domowej? W październiku 1936 roku majątek towarzystwa przejęły władze wojskowe, a lokal przekazano Falandze — działalność kulturalna ograniczyła się wtedy do sporadycznych przedstawień amatorskich.

Kiedy budynek odzyskał funkcję kulturalną? Po gruntownej renowacji, zakończonej i uroczyście otwartej w 2000 roku, gdy ratusz Calvià przywrócił obiektowi funkcję sceny kulturalnej.

Jaki jest dziś charakter tego miejsca? To lokalny, kameralny teatr z sezonowym programem teatralnym, muzycznym i filmowym, zarządzany przez gminę Calvià.