Říše loutek

Říše loutek to praskie amatorskie divadlo loutkowe działające nieprzerwanie od 1920 roku, jedna z najstarszych i najbardziej rozpoznawalnych scen lalkowych w Czechach. Założyli je rzeźbiarz Vojtěch Sucharda oraz jego żona, malarka Anna Suchardová-Brichová, z myślą o tym, by dzieciom dostarczyć wartościowej rozrywki opartej na silnych przeżyciach estetycznych. Pierwsza premiera, baśń "Dlouhý, Široký a Bystrozraký", odbyła się we wrześniu 1920 roku i od razu spotkała się z dużym zainteresowaniem.

Skąd wzięła się nazwa teatru?

Nazwa "Říše loutek" (Królestwo Lalek) odzwierciedlała ambicję założycieli: stworzyć osobny, spójny świat sceniczny rządzący się własnymi prawami, w którym lalka nie jest jedynie rekwizytem, lecz pełnoprawnym aktorem. Ten pomysł, połączony ze stylizowaną, uproszczoną scenografią, sprawił, że teatr szybko wyrobił sobie markę wśród praskich scen lalkowych okresu międzywojennego i wpłynął na rozwój całej czeskiej sztuki lalkarskiej.

Dlaczego siedziba teatru jest tak charakterystyczna?

W 1928 roku zespół przeniósł się do nowo wybudowanego gmachu Miejskiej Biblioteki Centralnej w samym sercu Pragi, przy ulicy Žatecké. Budynek od początku projektowano z myślą o pomieszczeniu sceny lalkowej, dzięki czemu wnętrza do dziś zachwycają: foyer w stylu art déco, gwiaździste sklepienie nad widownią i szereg niestandardowych detali dekoracyjnych, rzadko spotykanych w tego typu obiektach. To właśnie w tej siedzibie w maju 1929 roku odbył się zjazd twórców teatrów lalkowych, podczas którego powołano UNIMA – najstarszą na świecie międzynarodową organizację teatralną tego typu, dla której Praga stała się siedzibą.

Jak teatr przetrwał kolejne dekady?

Říše loutek działa nieprzerwanie od 1928 roku w tym samym miejscu, przechodząc przez cztery dekady komunizmu i zmianę ustroju po 1989 roku bez utraty ciągłości działalności. Jedynym poważnym wyzwaniem okazały się powodzie, które w sierpniu 2002 roku dotknęły Pragę – zespół musiał wówczas zawiesić działalność na pół roku. Mimo tego epizodu teatr pozostaje jedną z nielicznych europejskich scen lalkowych z tak długą, niemal stuletnią historią funkcjonowania w jednym budynku.

Co można dziś zobaczyć w Říše loutek?

Współcześnie w budynku prezentowana jest stała ekspozycja poświęcona historii czeskiego lalkarstwa, prowadząca zwiedzających od twórczości ludowej po formy współczesne. Osobną atrakcją była wystawa "100 let Říše loutek" w Domu U Zlatého prstenu, dokumentująca rozwój lalek teatru od 1920 roku do dziś – pokazano na niej ponad 160 postaci lalkowych z dziesiątek spektakli, poczynając od prac Vojtěcha Suchardy z lat dwudziestych, przez figury autorstwa rzeźbiarza Bohumíra Koubka, kolejnego kierownika artystycznego sceny.

Dla kogo jest to miejsce?

Teatr od blisko stu lat kieruje swój repertuar przede wszystkim do najmłodszej widowni, prezentując przedstawienia w formie zrozumiałej i przystępnej dla dzieci, ale samo wnętrze budynku – ze względu na unikatową architekturę wnętrz – jest interesujące również dla dorosłych odwiedzających Starę Pragę, niezależnie od tego, czy wybiorą się na spektakl, czy tylko obejrzą przestrzeń foyer.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał teatr Říše loutek? Teatr założono w 1920 roku, a jego obecną siedzibę przy ulicy Žatecké zajmuje od 1928 roku.

Kto stworzył Říše loutek? Rzeźbiarz Vojtěch Sucharda wraz z żoną, malarką Anną Suchardovą-Brichovą.

Czym wyróżnia się wnętrze teatru? Foyer w stylu art déco z gwiaździstym sklepieniem oraz oryginalnymi elementami dekoracyjnymi z lat 20. XX wieku.

Jakie wydarzenie historyczne miało tu miejsce? W maju 1929 roku odbyło się tu założycielskie spotkanie UNIMA, międzynarodowej organizacji teatrów lalkowych.