Reserva natural integral del Pijaral

Reserva natural integral del Pijaral to jeden z najściślej chronionych zakątków Teneryfy — integralny rezerwat przyrody wpisany w północne zbocza masywu Anaga, na terenie gminy Santa Cruz de Tenerife. Zajmuje niewiele ponad 300 hektarów, ale gęstość i różnorodność życia, jaką skupia na tak niewielkiej powierzchni, stawia go w rzędzie najcenniejszych ekosystemów archipelagu Wysp Kanaryjskich.

Czym jest ten rezerwat?

To fragment lasu laurylistnego (monteverde) w niemal nienaruszonym stanie — ekosystemu, który niegdyś pokrywał znaczną część śródziemnomorskiego wybrzeża Europy i Afryki Północnej, a dziś przetrwał niemal wyłącznie na Wyspach Kanaryjskich, Maderze i Azorach jako relikt trzeciorzędu. Wilgotny, cienisty i trudno dostępny teren sprawił, że roślinność Pijaral zachowała się w formie bliskiej pierwotnej, bez większej ingerencji człowieka.

Co rośnie w Pijaral?

Dominują tu gatunki laurylistne oraz zarośla typu fayal-brezal, czyli mieszanina drzew mirtowatych (faya) i wrzośców drzewiastych (brezo). Prawdziwym symbolem rezerwatu jest jednak paproć zwana lokalnie píjara (Woodwardia radicans), od której wzięła się nazwa całego obszaru. Wilgotny mikroklimat i cieniste wąwozy stworzyły warunki wyjątkowo sprzyjające paprociom — na obszarze rezerwatu odnotowano niemal 38% wszystkich gatunków paproci znanych z Teneryfy i ponad 30% wszystkich gatunków występujących w całym archipelagu Kanaryjskim. To zagęszczenie w skali tak małego terenu czyni Pijaral punktem odniesienia dla botaników zajmujących się florą paprociowatą regionu makaronezyjskiego.

Jak wygląda krajobraz?

Teren rezerwatu jest stromy i mocno pofałdowany, z dużymi różnicami wysokości na krótkich odcinkach. Od strony południowej granicę obszaru wyznaczają charakterystyczne skalne szczyty Anambro i Chinobre — formacje o dużym znaczeniu geologicznym i geomorfologicznym, uznawane za jedne z bardziej rozpoznawalnych elementów krajobrazu tej części Anagi. Strome zbocza, wilgotne wąwozy i gęsta roślinność sprawiają, że teren jest trudny do przemierzania poza wyznaczonymi szlakami.

Czy można zwiedzać Pijaral?

Tak, ale dostęp jest ściśle reglamentowany. Ze względu na status integralnego rezerwatu przyrody i wrażliwość ekosystemu, wejście na teren wymaga wcześniejszego uzyskania zezwolenia, a liczba osób odwiedzających rezerwat w ciągu dnia jest ograniczona do 45. To rozwiązanie ma chronić delikatną roślinność i unikać nadmiernej presji turystycznej na obszarze, który z racji swojej niewielkiej powierzchni łatwo mógłby ulec degradacji.

Dlaczego warto o nim wiedzieć?

Pijaral pokazuje, jak wiele różnorodności biologicznej może skupić się na niewielkim obszarze, jeśli tylko warunki klimatyczne i geograficzne sprzyjają przetrwaniu reliktowych ekosystemów. Dla osób interesujących się przyrodą Wysp Kanaryjskich to jeden z tych rzadkich przypadków, gdzie las laurylistny zachował się w formie zbliżonej do tej sprzed milionów lat — żywy fragment historii klimatycznej regionu śródziemnomorskiego i atlantyckiego.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Reserva natural integral del Pijaral? Na północnym zboczu masywu Anaga, w gminie Santa Cruz de Tenerife, na Teneryfie.

Jaka jest powierzchnia rezerwatu? Nieco ponad 300 hektarów.

Czy wstęp jest wolny? Nie — liczba odwiedzających jest limitowana do 45 osób dziennie, wymagane jest wcześniejsze zezwolenie.

Co jest największą atrakcją przyrodniczą Pijaral? Wyjątkowo bogata flora paprociowa, w tym gatunek píjara (Woodwardia radicans), od którego pochodzi nazwa rezerwatu, oraz dobrze zachowany las laurylistny.