Pomník Karla Schulze a Pavla z Mosru v Horním Přímu

Pomník Karla Schulze a Pavla z Mosru to piaskowcowa piramida stojąca w Dolním Přímie, w dolnej części wsi przy skręcie na Nový Přím. Upamiętnia austriackiego generała majora Karla Schulza i jego adiutanta, porucznika Pavla z Mosru, którzy zginęli tu 3 lipca 1866 roku podczas bitwy pod Hradcem Králové — jednego z największych starć wojny prusko-austriackiej. Pomnik należy do grupy kilku obiektów pamiątkowych skupionych w tej części Dolního Přímu, na terenie objętym od 1997 roku ochroną jako pomnikowy obszar historyczny bitwy.

Kim był Karl Schulz?

Karl Schulz urodził się 30 marca 1807 roku w Moguncji. Do wojska wstąpił w 1824 roku jako kadet 49. pułku piechoty, później awansował na kapitana, a w 1849 roku na majora w 47. pułku piechoty. Po latach służby we włoskich garnizonach (Florencja, Bolonia, Mediolan) i po odznaczeniu Orderem Leopolda za opanowanie podczas odwrotu spod Solferino w 1859 roku, w 1864 roku otrzymał stopień generała majora, służąc wówczas w Zadarze. Później objął stanowisko komendanta twierdzy w Rastatt.

Co doprowadziło go pod Hradec Králové?

23 czerwca 1866 roku Schulz otrzymał rozkaz objęcia dowództwa brygady w armii północnej. Wziął udział w bitwie pod Skalicą 28 czerwca 1866 roku, a następnie w decydującej bitwie pod Hradcem Králové 3 lipca tego samego roku, gdzie jego brygada walczyła w zaciętych starciach leśnych w rejonie Horního Přímu.

Jak zginął generał Schulz?

Podczas walk w lesie Schulz został śmiertelnie ranny kilkoma pociskami, a razem z nim postrzelony został jego adiutant, porucznik Pavel z Mosru. Kapitan Perizonius wraz z żołnierzami pruskiego 28. pułku piechoty odnaleźli rannego generała i przewieźli go do wsi Horní Přím, gdzie zmarł. Tymczasowo pochowano go w Horním Přímie, a 29 lipca 1866 roku jego szczątki przeniesiono na cmentarz w Hradcu Králové. Na cześć obu poległych oficerów cesarz zlecił wykonanie marmurowego pomnika z wieńcem laurowym i inskrypcją upamiętniającą ich śmierć w wiernym wypełnieniu obowiązku.

Dlaczego pomnik stoi akurat w Dolním Přímie?

Piaskowcowa piramida w Dolním Přímie oznacza miejsce, w którym obaj oficerowie zginęli — inne, oddzielne miejsce w pobliskim Horním Přímie upamiętnia natomiast punkt, w którym generał Schulz odniósł pierwszą ranę. To rozróżnienie jest typowe dla całego pola bitwy z 1866 roku, gdzie poszczególne pomniki często znaczą konkretny etap walki lub śmierci danej osoby, a nie tylko ogólne miejsce pochówku.

Co jeszcze warto wiedzieć o okolicy?

Dolní Přím leży na terenie dawnego pola bitwy pod Hradcem Králové (Königgrätz) z 3 lipca 1866 roku — starcia, w którym po obu stronach walczyło łącznie około 436 tysięcy żołnierzy, co czyni je jedną z największych bitew XIX wieku stoczonych na ziemiach czeskich. Cały obszar bitwy, obejmujący też sąsiednie Hořiněves, Sadovą i Mokrovousy, kryje dziś blisko 500 pomników, cmentarzy i miejsc pamięci, dostępnych wzdłuż wyznaczonych szlaków turystycznych i rowerowych.

Najczęstsze pytania

Kogo upamiętnia pomnik w Dolním Přímie? Austriackiego generała majora Karla Schulza i jego adiutanta, porucznika Pavla z Mosru, poległych 3 lipca 1866 roku podczas bitwy pod Hradcem Králové.

Z czego wykonany jest pomnik? To piaskowcowa piramida, stojąca w dolnej części Dolního Přímu przy skręcie na Nový Přím.

Gdzie ostatecznie pochowano generała Schulza? Tymczasowo w Horním Přímie, a od 29 lipca 1866 roku na cmentarzu w Hradcu Králové.

Czy w okolicy są inne podobne pomniki? Tak — pomnik w Dolním Přímie należy do grupy kilku obiektów pamiątkowych w tej wsi, a cały region pola bitwy z 1866 roku liczy blisko 500 pomników i miejsc pamięci.