Polní Voděrady

Polní Voděrady to niewielka gmina w powiecie Kolín, w kraju środkowoczeskim, licząca około 150-200 mieszkańców. Choć skala miejscowości jest skromna, jej historia sięga aż do XI wieku, a głównym punktem zainteresowania jest tutejszy zameček wraz z kościołem parafialnym.

Jak stara jest ta miejscowość?

Pierwsza pisemna wzmianka o Polních Voděradach pochodzi z 1088 roku – wieś należała wtedy do kapituły wyszehradzkiej. Kolejny udokumentowany etap to XIV wiek: od 1359 roku majątek znajdował się w rękach klasztoru sázavskiego i pozostał jego własnością aż do połowy XVI wieku (do 1547 roku). Taka ciągłość kościelnego władania majątkiem przez kilka stuleci nie jest w regionie czymś wyjątkowym, ale w przypadku Polních Voděrad dobrze udokumentowanym.

Skąd wzięła się tutejsza rezydencja szlachecka?

Po odejściu majątku z rąk klasztornych obszar przeszedł do własności szlacheckiej. Uważa się, że pierwotny obronny dworek w miejscu dzisiejszego dworu wzniósł po 1569 roku Jan Zikmund Myška ze Žlunic. Pisemnie potwierdzony jest rok 1577, kiedy posiadłość odziedziczył jego syn, Jaroslav Myška ze Žlunic.

Zasadnicza przemiana architektoniczna nastąpiła w 1642 roku, gdy nowym właścicielem stał się Jan Burián Slavíkovec ze Slavíkova, hejtman kraju kouřimskiego. To on przekształcił dawny obronny dworek w barokową rezydencję pałacową z niewielkim parkiem – budynek o charakterze letniej siedziby, z pomieszczeniami gospodarczymi na parterze i częścią mieszkalną na piętrze.

Dlaczego obecny budynek wygląda inaczej niż barokowy pałac?

To, co dziś można zobaczyć w Polních Voděradach, nie jest już budowlą barokową. W latach 1810-1811 nowy właściciel, Václav Novotný, wzniósł nowy, klasycystyczny budynek – w innym miejscu, po północnej stronie dworskiego dziedzińca, niezależnie od wcześniejszych konstrukcji. Starsza zabudowa nie została więc przebudowana, lecz zastąpiona nowym obiektem od podstaw.

W 1861 roku majątek przeszedł w ręce Václava Ignáca z Eisensteinu, austriackiego przemysłowca szklarskiego i rycerza, który wybrał Polní Voděrady jako rodową siedzibę swojej rodziny. Obiekt do dziś należy do rąk prywatnych, a w 2015 roku przeszedł rozległą renowację.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy?

Poza samym dworem w gminie znajduje się kościół Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, wzniesiony na romańskich fundamentach – jego korzenie sięgają więc dalej w przeszłość niż widać to na pierwszy rzut oka na obecnej, późniejszej budowli. To połączenie skromnej dziś wielkości wsi z warstwową historią własności – kapituła, klasztor, kilka szlacheckich rodów, na końcu przemysłowiec – jest tym, co wyróżnia Polní Voděrady na mapie regionu kolińskiego.

Najczęstsze pytania

Ile mieszkańców ma Polní Voděrady? Według danych z ostatnich lat gmina liczy około 150-200 mieszkańców.

Czy w Polních Voděradach można zobaczyć zamek? Tak, we wsi stoi dwór (zameček) z klasycystycznym budynkiem głównym z lat 1810-1811, obecnie w rękach prywatnych.

Czy dwór jest otwarty dla turystów? Obiekt znajduje się w prywatnym posiadaniu, więc dostępność dla odwiedzających może być ograniczona – przed wizytą warto sprawdzić aktualne informacje na miejscu.

Jakie jeszcze zabytki znajdują się w gminie? Oprócz dworu warto zwrócić uwagę na kościół Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, którego fundamenty mają romański rodowód.

W jakim powiecie leży Polní Voděrady? Miejscowość administracyjnie należy do powiatu Kolín, w kraju środkowoczeskim.