Pecka (zamek)

Zamek Pecka to gotycka ruina wznosząca się nad miasteczkiem Pecka, w powiecie Jičín, w kraju hradeckim, na skraju Podkrkonoší.

Kiedy powstał zamek Pecka i kto go zbudował?

Warownię wzniesiono najpewniej u schyłku XIII wieku, a pierwsza pisana wzmianka o niej pochodzi z 1322 roku i wiąże się z Budivojem z Pecky, pochodzącym z rodu panów z Železnice. Zamek miał pilnować granicy ziemskiej oraz pobliskich złóż złota w Stupné — stąd jego strategiczne położenie na skalistym zakończeniu grzbietu. Panowie z Železnice utrzymali posiadłość aż do końca XV wieku.

Jaką rolę odegrał zamek w sporach szlacheckich?

W połowie XV wieku właściciel Pecky, Jarosław z Pecky, służył Mikołajowi Trčce z Lípy, jednemu z najpotężniejszych panów feudalnych tamtych czasów. W 1450 roku Jarosław formalnie wypowiedział wrogość rodowi z Rožmberka — epizod, który dobrze oddaje, jak głęboko zamek i jego właściciele byli wplątani w spory między czeskimi rodami magnackimi.

Jak gotycka warownia zmieniła się w renesansową rezydencję?

W XVI wieku pierwotnie gotycki zamek przebudowano na reprezentacyjną renesansową rezydencję. Najsłynniejszym i najważniejszym jej właścicielem stał się Kryštof Harant z Polžic i Bezdružic (1564–1621) — podróżnik, pisarz, kompozytor i polityk, jedna z najbarwniejszych postaci czeskiego renesansu. Na Pecce mieszkał aż do swojej egzekucji — po stracie na Rynku Staromiejskim w Pradze w 1621 roku, wśród czeskich panów skazanych po przegranym powstaniu antyhabsburskim, majątek przepadł na rzecz Habsburgów.

Co doprowadziło do ruiny zamku?

Po śmierci Haranta rezydencja zmieniała właścicieli i stopniowo traciła znaczenie. Ostateczny upadek przyniósł pożar w 1830 roku — od tego czasu obiekt stał opuszczony i niszczał. Dopiero w XX wieku rozpoczęto prace konserwatorskie, dzięki którym część zabudowy została odbudowana i udostępniona turystom.

Co można dziś zobaczyć na zamku?

Zwiedzanie obejmuje częściowo zrekonstruowane wnętrza, w tym tzw. czarną kuchnię, oraz wystawy poświęcone historii warowni i życiu Kryštofa Haranta. W 2018 roku, podczas badań budowlano-historycznych, natrafiono na zamurowaną niszę ze szkieletem kobiety — odkrycie, które od dawna krążyło w lokalnych podaniach jako opowieść o „zamurowanej”. Według tradycji miało to być ofiara budowlana, której duch miał chronić zamek przed wrogami. Z Pecką wiąże się też ludowa legenda o czarownicy, która pokłóciła się ze swoimi dwiema pomocnicami i cisnęła w nie kością z kurczaka oraz owocem — tak, według podania, powstały dwa zamki: Kost i Pecka.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest zamek Pecka? Pierwsza pisana wzmianka pochodzi z 1322 roku, ale sam obiekt powstał najpewniej jeszcze pod koniec XIII wieku — ma więc ponad siedem wieków.

Kim był najsłynniejszy właściciel zamku? Kryštof Harant z Polžic i Bezdružic — renesansowy podróżnik, pisarz i kompozytor, który mieszkał na Pecce do swojej egzekucji w 1621 roku.

Czy zamek jest dziś dostępny do zwiedzania? Tak, po pracach konserwatorskich część zabudowań udostępniono turystom wraz z wystawami o historii obiektu i wnętrzem tzw. czarnej kuchni.

Co to za historia o zamurowanej kobiecie? W 2018 roku badacze odkryli w murach zamurowaną niszę ze szkieletem kobiety, co potwierdziło starą legendę o ofierze budowlanej mającej chronić warownię.