Palau Tolrà

Palau Tolrà to zabytkowa rezydencja pałacowa w Castellar del Vallès, miasteczku w regionie Vallès Occidental, w prowincji Barcelona, w Katalonii. Budynek powstał jako prywatna siedziba rodziny przemysłowców tekstylnych i dziś, mimo zmiany funkcji, pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych obiektów w mieście.

Kto zbudował pałac i dlaczego?

Historia budynku zaczyna się w połowie XIX wieku, gdy Josep Tolrà Avellà — lekarz z zawodu i założyciel rodzinnego przedsiębiorstwa tekstylnego — zdecydował się wznieść rezydencję odpowiadającą pozycji, jaką jego rodzina zdobyła dzięki rozwojowi przemysłu w regionie. Prace ruszyły około 1852 roku, a projekt architektoniczny powierzono Emilemu Sali i Cortésowi. Budowę zakończono w 1890 roku. Po śmierci Josepa pałac stał się domem jego żony, Emílii Carles Tolrà, co tłumaczy, dlaczego w niektórych źródłach budynek bywa łączony z jej imieniem równie często, jak z nazwiskiem Tolrà.

Jak wygląda architektura Palau Tolrà?

Budynek ma parter i dwa piętra, podzielone na trzy wyraźne części. Centralna sekcja zwieńczona jest tarasem, natomiast boczne skrzydła kryją czterospadowe dachy pokryte dachówką ceramiczną — typowe rozwiązanie dla rezydencji katalońskiej burżuazji przemysłowej tego okresu. Fasady zaprojektowano symetrycznie, a detale wykończeniowe — okna, gzymsy i fryzy — mają charakter neoklasycystyczny, co odróżnia pałac od czysto modernistycznych realizacji powstających w Katalonii w tym samym czasie.

Co warto zobaczyć w otoczeniu pałacu?

Wokół budynku rozciąga się ogród, w którym zachowały się elementy typowe dla epoki: pergola, fontanna oraz donice i ławki o modernistycznym charakterze. W kompleksie znajduje się także druga pergola, wykorzystywana do dziś podczas oficjalnych wydarzeń organizowanych przez miasto. Całość — pałac wraz z przyległym dawnym budynkiem gospodarskim — tworzy spójny zespół architektoniczny, który świetnie ilustruje styl życia zamożnych rodzin przemysłowych Vallès Occidental na przełomie XIX i XX wieku.

Czym jest Palau Tolrà dzisiaj?

Od września 1994 roku budynek przestał być prywatną rezydencją i stał się siedzibą władz miejskich Castellar del Vallès — w pałacu urzęduje ajuntament, czyli lokalny samorząd. Dzięki temu obiekt pozostaje żywym elementem miasta, a nie zamkniętym muzeum: można swobodnie obejrzeć fasadę i ogrody, a przy okazji wizyty w urzędzie zajrzeć też do wnętrza budynku.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Palau Tolrà? W centrum Castellar del Vallès, miasteczka w regionie Vallès Occidental, około 30 km od Barcelony.

Kto zaprojektował pałac? Architekt Emili Sala i Cortés, na zlecenie rodziny Tolrà.

Czy da się zwiedzić wnętrze pałacu? Ponieważ budynek jest siedzibą urzędu miasta, część wnętrz jest dostępna w godzinach pracy administracji, a miasto organizuje też okazjonalne wizyty przewodnickie po pałacu.

Czy wstęp do ogrodów jest bezpłatny? Ogrody i fasada są ogólnodostępne, bez opłat — to część publicznej przestrzeni miasta.

Czy Palau Tolrà to zamek? Nie — to XIX-wieczna rezydencja mieszkalna rodziny przemysłowców, a nie budowla obronna czy zamek.