Pałacyk Wicehrabiów de Balsemão w Porto

Pałacyk Wicehrabiów de Balsemão (Palacete dos Viscondes de Balsemão) to zabytkowa granitowa rezydencja w Porto, przy placu Praça de Carlos Alberto w centrum miasta. Budynek ma ponad dwa i pół wieku i łączy w sobie historię arystokratycznego domu, epizod z życia zesłanego króla oraz współczesną funkcję miejskiej instytucji kultury.

Jak powstał pałacyk?

Rezydencję wzniesiono w połowie XVIII wieku z inicjatywy szlachcica José Alvo Brandão. Później odziedziczyła ją rodzina Balsemão, od której pochodzi obecna nazwa. Budynek reprezentuje barokową architekturę Północy Portugalii, a jego fasada i mury powstały z granitu, materiału typowego dla Porto.

W XIX wieku obiekt przechodził kolejne przekształcenia. W latach 40. XIX wieku wynajmowano go z przeznaczeniem na zajazd. W następnej dekadzie kupił go José António de Sousa Basto, pierwszy wicehrabia da Trindade, i to po jego głębokiej przebudowie pałacyk uzyskał wygląd, który widać do dziś.

Dlaczego plac nosi imię króla Sardynii?

Z pałacykiem wiąże się ważny epizod historyczny. Po klęsce w bitwie pod Novarą w 1849 roku Karol Albert, król Sardynii, abdykował i udał się na wygnanie do Portugalii. W dniach od 19 do 27 kwietnia 1849 roku zatrzymał się właśnie tutaj, czekając na przygotowanie docelowej rezydencji w Quinta da Macieirinha. Zmarł tam 28 lipca tego samego roku. Na pamiątkę jego pobytu plac, przy którym stoi budynek, w 1852 roku otrzymał nazwę Praça de Carlos Alberto.

Co mieści się w środku dzisiaj?

Dziś pałacyk jest własnością miasta i mieści Wydział Kultury i Dziedzictwa Rady Miasta Porto. Działają w nim także przestrzenie Material Base oraz Triplex.

Material Base to miejski projekt, pionierski w skali kraju, otwarty dla publiczności od 2010 roku. Jego celem jest ochrona i dokumentowanie materiałów budowlanych, które tworzą charakterystyczny wygląd przestrzeni publicznej Porto. Dla osób zainteresowanych architekturą to okazja, by zobaczyć, z czego zbudowane są ulice, fasady i chodniki miasta.

Dlaczego warto zajrzeć?

• Przykład szlacheckiej rezydencji z XVIII wieku w samym centrum Porto.
• Miejsce związane z ostatnimi tygodniami życia króla Sardynii Karola Alberta w Portugalii.
• Wystawy i inicjatywy poświęcone materiałom i dziedzictwu miasta.
• Położenie przy placu, który łatwo połączyć ze spacerem po okolicy.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się pałacyk? W Porto, przy placu Praça de Carlos Alberto, w gminie (freguesia) Cedofeita, Santo Ildefonso, Sé, Miragaia, São Nicolau e Vitória.

Kto go zbudował? Według dostępnych źródeł szlachcic José Alvo Brandão, w połowie XVIII wieku.

Czy w pałacyku mieszkał król? Tak, w kwietniu 1849 roku krótko gościł tu Karol Albert, król Sardynii, przebywający na wygnaniu.

Co dziś mieści się w budynku? Miejski Wydział Kultury i Dziedzictwa oraz przestrzenie Material Base i Triplex.

Jak długo zwiedzać? Ponieważ program zależy od aktualnych wystaw, warto sprawdzić go przed wizytą. Zwykle wystarczy krótka wizyta, którą dobrze połączyć ze spacerem po pobliskich ulicach.