Pałac w Wilanowie

Pałac w Wilanowie to barokowa rezydencja królewska w południowej części Warszawy, jedno z nielicznych miejsc w stolicy, które niemal bez szwanku przetrwało dawne wojny. Pałac i otaczające go ogrody tworzą zespół pałacowo-parkowy, który od ponad trzystu lat należy do najpiękniejszych adresów w Polsce.

Kto zbudował pałac w Wilanowie?

Rezydencję zbudowano dla króla Jana III Sobieskiego i Marii Kazimiery. Król kupił wieś Milanów w 1677 roku i zapragnął w niej letniej siedziby na wzór włoskiej willi, osadzonej w ogrodzie. Stąd nazwa „Villa Nova", z której z czasem powstał Wilanów. Prace trwały w latach 1681–1696, a projekt przygotował Augustyn Wincenty Locci, sekretarz i doradca artystyczny władcy. Bryła pałacu przypomina podmiejską willę, ale zdobią ją rzeźby, kartusze i płaskorzeźby sławiące zwycięstwa króla, w tym wiktorię wiedeńską.

Jak zmieniał się pałac po Sobieskich?

Po śmierci Sobieskiego rezydencja przechodziła z rąk do rąk. W 1720 roku jej właścicielką została Elżbieta Sieniawska, córka Stanisława Herakliusza Lubomirskiego. Dobudowała boczne skrzydła (w latach 1723–1729), odnowiła ogród i zatrudniła artystów do wystroju wnętrz. Kolejne pokolenia Lubomirskich, między innymi Maria Zofia Denhoffowa i Izabela Czartoryska Lubomirska, nadały pałacowi charakter oparty na stylu barokowym i rokokowym.

Pierwsze muzeum w Polsce

W XIX wieku Aleksandra Potocka wraz z mężem Stanisławem Kostką Potockim gromadziła dzieła sztuki. W 1805 roku w Wilanowie otwarto muzeum dostępne dla zwiedzających z różnych stanów, uznawane za pierwsze publiczne muzeum sztuki w Polsce. Dziś w pałacu mieści się Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, a w sąsiednich budynkach działa Muzeum Plakatu, prezentujące kolekcję grafiki i plakatów.

Co zobaczyć w Wilanowie?

• Wnętrza pałacu z reprezentacyjnymi komnatami, portretami, meblami i dawnymi zbiorami sztuki.
• Ogród barokowy w dwóch poziomach, opadający tarasami ku jeziorze. Jego obecny wygląd to efekt odbudowy z lat 50. XX wieku.
• Ogród różany w stylu neorenesansowym.
• Park krajobrazowy w angielskim stylu, dobry na spacer po zwiedzaniu wnętrz.
• Muzeum Plakatu, pierwsze takie muzeum na świecie, w sąsiedztwie pałacu.

Ogrody są stopniowo rewitalizowane, dlatego część alejek i kwater może wyglądać nieco inaczej niż na starszych zdjęciach.

Najczęstsze pytania

Jak długo zwiedza się Wilanów? Na wnętrza pałacu warto zarezerwować około godziny, a na ogrody drugie tyle. Przy spokojnym spacerze i wizycie w muzeum plakatu wygodnie jest przeznaczyć na całość pół dnia.

Czy Wilanów to dobre miejsce na wycieczkę z dziećmi? Tak. Rozległe ogrody i park dają dużo przestrzeni do ruchu, a trasa przez komnaty pozwala opowiedzieć o czasach króla Sobieskiego.

Czy pałac jest dostępny przez cały rok? Ogrody i park zmieniają się wraz z porami roku: wiosną i latem dominuje zieleń oraz róże, jesienią kolorowe liście. Godziny otwarcia wnętrz warto sprawdzić przed wizytą na stronie muzeum.

Dlaczego pałac nazywa się Wilanów? Nazwa wywodzi się od włoskiego „Villa Nova", czyli „nowa willa", którą król nadał swojej rezydencji.

Kto zaprojektował pałac? Autorem projektu był Augustyn Wincenty Locci, a późniejsze skrzydła powstały za czasów Elżbiety Sieniawskiej.