Paisley Abbey

Paisley Abbey to gotycki kościół parafialny Kościoła Szkocji w centrum miasta Paisley, na wschodnim brzegu rzeki White Cart Water, około 11 km na zachód od Glasgow. Dawny klasztor cluniacki jest jednym z najważniejszych zabytków średniowiecznej Szkocji i miejscem ściśle związanym z dynastią Stewartów.

Jak powstało opactwo?

W miejscu obecnej świątyni stał podobno już kościół z VIII wieku. W 1163 roku założono tu klasztor cluniacki i to wtedy zaczęła się właściwa historia opactwa. Dzisiejszy gotycki budynek pochodzi z dwóch epok: z XIV wieku oraz z XIX wieku, kiedy odbudowano i uzupełniono części zniszczone lub zaniedbane w poprzednich stuleciach. Wojny o niepodległość Szkocji mocno nadwyrężyły klasztor, a jego odbudowa trwała długo.

Po reformacji w XVI wieku wspólnota zakonna przestała istnieć. Kościół został przejęty jako parafialny i służy wiernym do dziś, więc zwiedzając, wchodzi się do wciąż działającego miejsca kultu, a nie do muzeum.

Dlaczego opactwo jest ważne dla historii Szkocji?

Opactwo nazywa się często kolebką rodu Stewartów. Pochowano tu między innymi sześciu dziedzicznych Stewardów Szkocji, a także księżniczkę Marjory Bruce, córkę Roberta Bruce'a, oraz króla Roberta III. To czyni z Paisley jedno z najbardziej znaczących miejsc pochówku w kraju. Według tradycji w murach klasztoru edukowano również Williama Wallace'a, bohatera walk o niepodległość, choć jest to przekaz, a nie pewnik.

Co warto zobaczyć w środku?

• Gotycką nawę i architekturę — wnętrze pokazuje, jak średniowieczne mury połączono z dziewiętnastowiecznymi uzupełnieniami.
• Grobowce i pomniki związane ze Stewartami i średniowieczną szkocką arystokracją.
• Krzyż Barochan, wczesnośredniowieczny kamienny krzyż, przeniesiony do opactwa w 1981 roku, aby chronić go przed warunkami atmosferycznymi. Datuje się go różnie, od VIII do X wieku.
• Organy, zbudowane w nawie w 1874 roku, należące do najciekawszych instrumentów kościoła. Były później przenoszone, odbudowywane i rozbudowywane, a oryginalne piszczałki zachowano.

Jak zaplanować wizytę?

Opactwo leży w samym centrum Paisley, kilka kroków od ratusza i głównych ulic, więc łatwo połączyć je ze spacerem po mieście. Z Glasgow dojedziesz tu pociągiem w kilkanaście minut. Ponieważ to działający kościół, godziny wejścia mogą się zmieniać w dniach nabożeństw i wydarzeń, dlatego przed wyjazdem sprawdź aktualne informacje na stronie parafii. Na zwiedzanie wnętrza wystarczy zwykle od 45 minut do godziny, a pełniej poczujesz atmosferę miejsca, jeśli wsłuchasz się w ciszę nawy albo trafisz na koncert organowy.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Paisley Abbey? W centrum miasta Paisley w hrabstwie Renfrewshire, na wschodnim brzegu rzeki White Cart Water, około 11 km od Glasgow.

Kiedy założono opactwo? W 1163 roku jako klasztor cluniacki. Wcześniej w tym miejscu miał stać kościół z VIII wieku.

Czy to nadal czynny kościół? Tak. Po reformacji stał się kościołem parafialnym Kościoła Szkocji i pełni tę funkcję do dziś.

Kto jest tu pochowany? Między innymi sześciu Stewardów Szkocji, księżniczka Marjory Bruce i król Robert III.

Czym jest Krzyż Barochan? To dawny kamienny krzyż z okresu wczesnego średniowiecza, przeniesiony do wnętrza opactwa w 1981 roku.