Opera Brukselska La Monnaie

Opera Brukselska La Monnaie (fr. Théâtre Royal de la Monnaie, niderl. De Munt) to główny gmach operowy Belgii, stojący przy Place de la Monnaie w samym centrum Brukseli. Nazwa budynku nawiązuje do dawnej mennicy książęcej, która niegdyś zajmowała to miejsce – stąd "monnaie", czyli moneta.

Skąd wzięła się opera w tym miejscu?

Pierwszy teatr operowy powstał tu na początku XVIII wieku, na zlecenie Gio Paola Bombardy, bankiera i doradcy finansowego na dworze Maksymiliana II Emanuela Bawarskiego. Projekt przygotowali włoscy architekci Paolo i Pietro Bezzi, a budynek wzniesiono na terenie dawnej mennicy zwanej "Herberge van Oistervant". Ten pierwotny gmach otworzono w 1700 roku i przez ponad sto lat służył mieszkańcom Brukseli jako miejsce spektakli muzycznych.

Jak zmieniał się budynek na przestrzeni lat?

Na początku XIX wieku, za czasów napoleońskich, teatr przeszedł gruntowną przebudowę według projektu francuskiego architekta Louis'a Damesme'a, który nadał fasadzie neoklasyczny charakter widoczny do dziś – ukończono ją w 1819 roku. Losy budynku odmieniły się dramatycznie w 1855 roku, gdy wnętrze doszczętnie strawił pożar. Ocalała jedynie fasada. Odbudowę powierzono architektowi Josephowi Poelaertowi, twórcy m.in. brukselskiego Pałacu Sprawiedliwości, który w 1856 roku otworzył trzecią w historii wersję teatru – tym razem w stylu eklektycznym, łączącym elementy francuskie i włoskie. Widownia zaprojektowana przez Poelaerta mieści około 1130 osób. Dwadzieścia lat później, w 1876 roku, architekt Gédéon Bordiau dobudował dodatkowe piętro i wyposażył gmach w jeden z pierwszych zaawansowanych systemów wentylacji i klimatyzacji w tego typu budynkach.

Jaką rolę odegrała opera w historii Belgii?

La Monnaie zapisała się w historii nie tylko jako scena muzyczna, ale i miejsce o znaczeniu politycznym. To właśnie tutaj w sierpniu 1830 roku, podczas przedstawienia opery "Niema z Portici" Aubera, słowa arii "Amour sacré de la patrie" (Święta miłości ojczyzny) rozpaliły emocje widowni do tego stopnia, że publiczność opuściła salę, wznosząc okrzyki "Vive la liberté". Wydarzenie to uznaje się za iskrę zapalną belgijskiej rewolucji, która doprowadziła do powstania niepodległego Królestwa Belgii.

Co zmieniło się we wnętrzu w czasach współczesnych?

W latach 1985–86 architekt Charles Vandenhove z Liège opracował nową koncepcję przestrzeni wejściowej teatru. Do realizacji swojej wizji zaprosił dwóch amerykańskich artystów: Sol LeWitt zaprojektował wachlarzowatą posadzkę w czerni i bieli, a Sam Francis namalował tryptyk zdobiący sufit. Te nowoczesne interwencje artystyczne kontrastują z historyczną, XIX-wieczną architekturą sali głównej, tworząc charakterystyczne połączenie epok.

Jaki jest status opery dzisiaj?

Obecnie w budynku działa Opera Narodowa Belgii (Opéra National / Nationale Opera), instytucja federalna finansowana bezpośrednio przez rząd belgijski – to jedna z niewielu placówek kulturalnych w kraju objętych takim wsparciem. Teatr uznawany jest za czołową scenę operową Belgii i jedną z ważniejszych na kontynencie, przyciągającą miłośników opery i baletu z całej Europy.

Najczęstsze pytania

Skąd pochodzi nazwa "La Monnaie"? Od dawnej książęcej mennicy, która wcześniej stała w tym miejscu.

Ile osób mieści widownia? Około 1130 miejsc siedzących, w sali zaprojektowanej przez Josepha Poelaerta.

Jakie wydarzenie historyczne wiąże się z tym miejscem? Przedstawienie w sierpniu 1830 roku, które sprowokowało wybuch rewolucji belgijskiej i dążenie do niepodległości.

Kto zaprojektował współczesne wejście do teatru? Architekt Charles Vandenhove, we współpracy z artystami Solem LeWittem i Samem Francisem.