Zamek Nový Světlov

Zamek Nový Světlov to gotycko-barokowa rezydencja wznosząca się nad zbiegiem rzek Olšavy i Kaménki, tuż przy miasteczku Bojkovice w kraju zlińskim na wschodzie Moraw. Dziś działa jako hotel i miejsce ślubów oraz wydarzeń kulturalnych, ale jego historia sięga czasów, gdy ta okolica była pograniczem morawsko-węgierskim, wymagającym stałej obrony.

Dlaczego zamek nazywa się „Nowy"?

Nazwa nie jest przypadkowa — wcześniej właściciele miejscowego państwa światłowskiego rezydowali w starszym grodzie o nazwie Starý Světlov, który stał w pobliżu. Gdy warownia ta została poważnie zniszczona w trakcie walk czesko-węgierskich, bracia z rodu Landštejnów — Zbyněk, Ctibor i Jaroslav — zdecydowali się nie odbudowywać starej siedziby, lecz wznieść nową, w dogodniejszym miejscu nad zbiegiem rzek. Powstała ona jeszcze przed 1480 rokiem, w stylu późnogotyckim, i przejęła rolę obronną zarówno starego zamku, jak i pobliskiej warowni bojkowickiej.

Jak zamek radził sobie z najazdami?

Położenie na dawnym pograniczu morawsko-węgierskim oznaczało, że Nový Světlov niejednokrotnie musiał sprawdzić się w praktyce. W czasie wojny trzydziestoletniej, w latach 1645–1646, odpierał oblężenia wojsk szwedzkich, które ostatecznie wycofały się bez zdobycia twierdzy. W 1663 roku zamek przetrwał trzy najazdy oddziałów turecko-tatarskich, a na początku XVIII wieku, w latach 1703–1709, oparł się także atakom powstańców kuruckich. Mimo tylu prób nigdy nie został zdobyty siłą.

Kiedy zamek zamienił się w zamek-rezydencję?

Charakter obronnej warowni zaczął się zmieniać w drugiej połowie XVIII wieku, gdy obiekt przebudowano na barokową rezydencję, lepiej dostosowaną do funkcji mieszkalnej niż wojskowej. Ostateczny, znany dziś wygląd zamek zyskał w połowie XIX wieku, kiedy przebudowano go w duchu angielskiego neogotyku tudorowskiego — stąd charakterystyczna, malownicza sylwetka, wyróżniająca się na tle typowej moraw­skiej architektury zamkowej tamtego okresu.

Co działo się z zamkiem w XX wieku?

Od 1957 do 2008 roku w murach Nový Světlova mieściło się muzeum regionu bojkowickiego, które później przeniesiono do centrum miasta. Po przemianach politycznych z początku lat 90. XX wieku obiekt wrócił w prywatne ręce i przeszedł gruntowną odbudowę, prowadzoną także przy wsparciu miasta Bojkovice. Prace remontowe, obejmujące między innymi zadaszenie zamkowych dziedzińców, zakończyły się w 2011 roku — 9 czerwca tego roku zamek ponownie otwarto dla zwiedzających.

Co można dziś robić w zamku Nový Světlov?

Obecnie Nový Světlov łączy funkcję zabytku z działalnością komercyjną: mieści się w nim hotel i restauracja, a jego wnętrza i dziedzińce są popularnym miejscem ślubów cywilnych i wesel. W ciągu roku organizowane są tu również koncerty, spektakle i inne wydarzenia kulturalne, dzięki czemu zamek żyje nie tylko historią, ale i bieżącym życiem regionu.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się zamek Nový Světlov? Nad zbiegiem rzek Olšavy i Kaménki, w bezpośrednim sąsiedztwie miasteczka Bojkovice, w kraju zlińskim we wschodnich Czechach.

Kto zbudował zamek i kiedy? Bracia Zbyněk, Ctibor i Jaroslav z Landštejna, jeszcze przed 1480 rokiem, jako następcę zniszczonego pobliskiego Starego Światłowa.

Czy zamek został kiedykolwiek zdobyty? Nie — mimo oblężeń szwedzkich w latach 1645–1646, najazdów turecko-tatarskich w 1663 roku i ataków kuruckich w latach 1703–1709, nigdy nie padł.

Jak zmieniał się wygląd zamku na przestrzeni wieków? Z późnogotyckiej warowni obronnej w XVIII wieku przebudowano go na barokową rezydencję, a w połowie XIX wieku nadano mu obecny, tudorowsko-neogotycki wygląd.

Co dziś mieści się w zamku? Hotel, restauracja oraz przestrzeń na śluby, wesela i wydarzenia kulturalne; do 2008 roku działało tu także muzeum regionalne.