Zapisz to miejsce i odkrywaj atrakcje w pobliżu z NextOnTrip
W aplikacji dodasz je do ulubionych, zobaczysz na mapie, co jeszcze warto odwiedzić w okolicy, i zdobędziesz odznakę za wizytę.
Aplikacja jest dostępna na iPhone'a i Androida.
O tym miejscu
Cmentarz Marynarki Wojennej w Puli (chorw. Mornaričko groblje, niem. K. u. k. Marinefriedhof) to jedno z najbardziej wymownych miejsc pamięci w Istrii. Leży w dzielnicy Stoja i przypomina czasy, gdy Pula była głównym portem wojennym austro-węgierskiej floty.
Kiedy powstał cmentarz?
Cmentarz założono w 1862 roku, gdy ministerstwo marynarki kupiło na ten cel około 4 tysięcy metrów kwadratowych ziemi. Część źródeł podaje rok 1866, jednak 1862 jest datą lepiej udokumentowaną. W kolejnych dekadach teren znacznie się rozrósł i dziś zajmuje około 22 tysięcy metrów kwadratowych.
Do 1870 roku zmarłych chowano we wspólnych grobach. Potem zastąpiły je pochówki indywidualne, ze względów higienicznych.
Kto tu spoczywa?
Szacuje się, że na cmentarzu pochowano około 150 tysięcy osób, choć to liczba przybliżona. Są wśród nich marynarze i oficerowie różnych narodowości dawnej monarchii. Wymienia się ofiary zatonięcia parowca „Baron Gautsch” w czasie I wojny światowej oraz członków załóg pancerników „Szent István” i „Viribus Unitis”. Spoczywa tu również turecki admirał, a także ofiary II wojny światowej.
Ochrona i renowacja
W 1960 roku cmentarz uznano za chroniony zabytek historyczny. Od tego czasu nie odbywają się tu nowe pochówki. Prace renowacyjne ruszyły w 1990 roku przy wsparciu Austriackiego Czerwonego Krzyża oraz niemieckiego związku opiekującego się grobami wojennymi, a zakończono je w maju 1997 roku. Obiekt znajduje się także na liście dóbr chronionych na podstawie Konwencji haskiej.
Dlaczego warto tu zajrzeć?
To miejsce o zupełnie innym charakterze niż rzymska arena czy stare miasto. Stare nagrobki, rzędy krzyży i kamienne płyty z nazwiskami w kilku językach pokazują, jak wielonarodową społecznością była austro-węgierska marynarka. Spacer jest spokojny i skłania do refleksji, a jednocześnie pozwala zrozumieć, jak mocno XIX-wieczna flota ukształtowała miasto.
Najczęstsze pytania
Czy na cmentarzu nadal się chowa zmarłych? Nie. Od decyzji z 1960 roku obiekt jest zabytkiem i nowe pochówki się nie odbywają.
Kiedy założono cmentarz? Najlepiej udokumentowana data to 1862 rok.
Ile osób tu pochowano? Źródła mówią o około 150 tysiącach, to jednak szacunek.
Czy cmentarz był remontowany? Tak, renowację prowadzono od 1990 do maja 1997 roku z pomocą organizacji z Austrii i Niemiec.
Czy to miejsce jest chronione? Tak, jako zabytek od 1960 roku, a także na liście obiektów wymienionych w Konwencji haskiej.
Pula należy do tych miast, w których historia wojskowa jest równie obecna jak antyczna. Cmentarz marynarki jest jej cichym, pełnym szacunku dopełnieniem i dobrym punktem dla osób zainteresowanych historią I wojny światowej oraz dziejami Adriatyku.
W pobliżu
Zbieraj odznaki za odwiedzane miejsca
Pobierz NextOnTrip, odkrywaj nowe miejsca i odznaczaj swoje trasy.