Moulin à vent de la Bigottière

Moulin à vent de la Bigottière to zabytkowy wiatrak stojący w Mozé-sur-Louet, niewielkiej gminie w departamencie Maine-et-Loire, około piętnastu kilometrów na południe od Angers. Budowla wznosi się na niewielkim wzniesieniu nad okolicznymi polami i należy do grupy tradycyjnych wiatraków andegaweńskich, które przez wieki kształtowały krajobraz regionu Anjou.

Czym jest moulin-cavier i czym różni się od innych wiatraków?

Wiatrak w Mozé-sur-Louet reprezentuje typ zwany moulin-cavier — charakterystyczną dla Anjou konstrukcję, w której murowana wieża wznosi się na kamiennym cokole (tzw. cavier), co pozwalało umieścić mechanizm mielący wyżej i lepiej wykorzystać wiatr wiejący nad płaskim terenem doliny Loary. Ściany wieży wzniesiono z łupku, miejscowego kamienia typowego dla budownictwa w tej części regionu. Na szczycie znajduje się obrotowa czapa, zwana hucherolle, która pozwala ustawiać skrzydła w stronę wiatru bez konieczności obracania całej konstrukcji.

Jak działał młyn i do czego służył?

Podstawową funkcją wiatraka było mielenie zboża na mąkę — typowe zajęcie dla wiejskich młynów tego regionu, które przez pokolenia zaopatrywały okoliczne gospodarstwa. Wewnątrz zachowały się dwa komplety kamieni młyńskich, z których jeden jest w pełni sprawny i pozwala zademonstrować proces mielenia. Skrzydła wiatraka wyposażono w system Bertona — rozwiązanie z ruchomymi listwami na ramionach, które umożliwiało regulację ich powierzchni w zależności od siły wiatru, bez potrzeby wspinania się na każde skrzydło osobno. To rozwiązanie było powszechne w wiatrakach andegaweńskich XVIII i XIX wieku.

Jaka jest historia budowli?

Wiatrak wzniesiono w roku 1750 i pracował nieprzerwanie przez ponad półtora wieku, aż do 1908 roku, kiedy zaprzestano produkcji mąki na miejscu. Po zaprzestaniu działalności budowla przez dekady stała opuszczona, a oryginalne skrzydła i część mechanizmu zniszczyły się z czasem. Dopiero w drugiej połowie XX wieku podjęto decyzję o jej ocaleniu: prace restauracyjne przeprowadzono w 1986 roku, a odnowiony wiatrak — z nowymi skrzydłami typu Berton i odbudowaną czapą — otwarto ponownie w 1987 roku. Od tego czasu obiekt zachowuje formę zbliżoną do pierwotnej, choć pozostaje własnością prywatną.

Czy wiatrak jest chroniony i można go zwiedzić?

Ze względu na wartość historyczną i architektoniczną wiatrak został wpisany do rejestru zabytków (monument historique) na mocy decyzji z 28 grudnia 1984 roku. Znajduje się przy Rue des Charmes w Mozé-sur-Louet i pozostaje w rękach prywatnych, co oznacza, że zwiedzanie wnętrza jest możliwe wyłącznie po wcześniejszym uzgodnieniu terminu z właścicielami. Sama sylwetka wiatraka na wzniesieniu jest dobrze widoczna z drogi i stanowi popularny punkt na trasach pieszych i rowerowych po okolicy, łączących mniejsze zabytki wiejskiej architektury Anjou.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Moulin à vent de la Bigottière? W gminie Mozé-sur-Louet w departamencie Maine-et-Loire, około piętnastu kilometrów na południe od Angers, przy Rue des Charmes.

Kiedy powstał wiatrak? Wzniesiono go w 1750 roku, a pracował aż do 1908 roku, po czym został odrestaurowany i ponownie otwarty w 1987 roku.

Czym jest system Bertona widoczny na skrzydłach? To rozwiązanie konstrukcyjne z ruchomymi listwami na ramionach skrzydeł, pozwalające regulować ich powierzchnię czynną w zależności od siły wiatru — typowe dla wiatraków andegaweńskich.

Czy można zwiedzić wnętrze wiatraka? Tak, ale tylko po wcześniejszym umówieniu, ponieważ obiekt jest własnością prywatną; z zewnątrz można go obejrzeć swobodnie w każdej chwili.