Most w Konstantynopolu (projekt Leonarda da Vinci)

Most w Konstantynopolu (projekt Leonarda da Vinci) w Ås to norweska kładka dla pieszych i rowerzystów, która nad trasą E18 realizuje pomysł naszkicowany przez Leonarda przeszło pięć wieków temu. Leży około 20 km od Oslo, w gminie Ås, i jest jednym z najbardziej nietypowych obiektów inżynieryjnych w tej części Norwegii.

Skąd wziął się pomysł na ten most?

Około 1502–1503 roku Leonardo da Vinci przygotował projekt mostu przez Złoty Róg w Konstantynopolu, czyli dzisiejszym Stambule. Zamawiającym miał być sułtan Bajazyd II. Konstrukcja zakładała bardzo smukły, płaski łuk o długości rzędu 360 metrów, znacznie dłuższy od mostów budowanych w tamtej epoce. Sułtan uznał jednak, że takie przedsięwzięcie nie ma szans powodzenia, i most nigdy nie powstał.

Kto zbudował wersję w Norwegii?

Szkic wrócił do życia dzięki norweskiemu artyście Vebjørnowi Sandowi. Po obejrzeniu rysunku Leonarda w połowie lat 90. namawiał on norweski zarząd dróg publicznych do realizacji projektu. Kładkę zaprojektowało biuro Selberg Arkitektkontor, a konstrukcję opracowali inżynierowie. Obiekt oddano do użytku w 2001 roku, a oficjalnie otworzyła go królowa Sonja.

Jak wygląda kładka w Ås?

To wersja pomniejszona i wykonana z innego materiału niż w pierwowzorze. Zamiast kamiennego łuku zastosowano trzy belki z drewna klejonego warstwowo, które łukiem przechodzą nad autostradą. Całość ma około 108 metrów długości, a najdłuższe przęsło to około 40 metrów. Charakterystyczny kształt, rozszerzający się ku podporom, zachowuje proporcje z rysunku renesansowego mistrza.

Czy da się tam dojść?

Kładka jest częścią ciągu pieszo-rowerowego nad E18, więc można z niej korzystać na co dzień. Dla odwiedzających to dobry punkt na krótki przystanek: widać z niej autostradę z góry, a sama konstrukcja najlepiej prezentuje się z boku, gdzie widać łuk. Współrzędne obiektu to około 59,7189 N, 10,7843 E.

Najczęstsze pytania

Czy most w Ås to ten sam most, który miał stanąć w Stambule? Nie. Stambulskiego mostu nigdy nie zbudowano. Kładka w Ås to skalowana realizacja tej samej idei, w innym materiale i w znacznie mniejszej skali.

Kto wpadł na pomysł budowy? Norweski artysta Vebjørn Sand, który zainteresował projektem władze drogowe.

Z czego zbudowano kładkę? Z trzech belek z drewna klejonego, tworzących łuk nad drogą.

Jak duża jest konstrukcja? Ma około 108 metrów długości, a najdłuższe przęsło mierzy około 40 metrów.

Gdzie leży? Nad trasą E18 w Ås, około 20 km od Oslo.

Dla miłośników historii techniki i architektury to ciekawy przykład, jak rysunek sprzed pięciu stuleci może doczekać się realizacji w zupełnie innym kraju i w innej technologii.