Monte de San Pedro, A Coruña

Monte de San Pedro to wzgórze-park na skraju A Coruña, powstałe wokół dawnej baterii artylerii nadbrzeżnej, która niegdyś strzegła wejścia do Golfo Ártabro. Dziś stare stanowiska dział sąsiadują z trawnikami, przeszklonym punktem widokowym i jedną z najczęściej fotografowanych konstrukcji inżynieryjnych miasta.

Gdzie leży Monte de San Pedro i jak tam dojechać?

Wzgórze wznosi się bezpośrednio nad nabrzeżem A Coruña, w miejscu, gdzie miejska promenada styka się z ujściem ría, na wysokości około 139 metrów nad poziomem morza. Dzięki takiemu położeniu roztaczają się stąd rozległe widoki zarówno na zatokę, jak i na otwarty Atlantyk. Najbardziej charakterystyczną drogą na szczyt jest panoramiczna winda wjeżdżająca wprost z promenady do parku; wzgórze można też osiągnąć pieszo lub dojechać drogą, jeśli ktoś woli obejść się bez przejażdżki.

Po co powstała bateria dział na tym wzgórzu?

Miejsce ufortyfikowano na początku XX wieku jako punkt obrony wybrzeża, mający chronić dostęp do A Coruña i całego Golfo Ártabro. Zainstalowano tu dwa wielkie działa dostarczone przez brytyjską firmę Vickers-Armstrong, wyprodukowane pod koniec lat dwudziestych i gotowe do użycia na początku lat trzydziestych. Ich zasięg sięgał dziesiątek kilometrów w morze, a każdy wystrzeliwany pocisk ważył kilkaset kilogramów — siła ognia wystarczająca, by kontrolować całe podejście do zatoki.

Bateria zyskała realne znaczenie strategiczne podczas drugiej wojny światowej. Hiszpania formalnie zachowywała neutralność, lecz jej porty dyskretnie wspierały Niemcy, a działa na Monte de San Pedro pomagały sprawić, że niemieckie okręty wojenne mogły się na tym odcinku wybrzeża chronić i uzupełniać zaopatrzenie bez poważnych przeszkód. Wojsko utrzymywało stanowisko czynne jeszcze przez dziesięciolecia, wycofując je ze służby dopiero w latach siedemdziesiątych.

Co zostało z dawnej baterii dzisiaj?

Zamiast rozbierać instalację, miasto zdecydowało się ją zachować i udostępnić zwiedzającym. Można spacerować między oryginalnymi stanowiskami dział i schronami, prezentowanymi dziś jako świadectwo tamtej epoki obrony wybrzeża. Na szczycie stoi Cúpula Atlántica — kopulasty, przeszklony budynek widokowy, z którego roztacza się panorama 360 stopni na miasto, port i ujście ría. W środku mieści się centrum interpretacji, które za pomocą ekspozycji i materiałów audiowizualnych opowiada historię baterii, łącząc wojskową przeszłość z widokiem rozciągającym się na zewnątrz.

Co jeszcze można robić w parku?

Gdy działa umilkły, wzgórze przekształcono w pełnoprawny park miejski. Znajdują się tam dziś rozległe trawniki, oczka wodne, stoły piknikowe, plac zabaw dla dzieci, restauracja oraz parking, co czyni je równie dobrym miejscem na rodzinne popołudnie, co na historyczną wizytę. Połączenie zieleni, morskiego powietrza i dalekich widoków na A Coruña sprawiło, że miejsce to upodobali sobie zarówno mieszkańcy, jak i turyści.

A co z panoramiczną windą?

Winda łącząca nabrzeżną promenadę z parkiem została otwarta w 2007 roku, po tym jak kilka lat wcześniej zatwierdziła ją rada miasta. Jej kabina ma kształt obracającej się szklanej kuli, która podczas wjazdu powoli się obraca, dzięki czemu widok na zatokę zmienia się w trakcie przejazdu, zamiast pozostawać skierowany w jedną stronę. Winda pokonuje przewyższenie ponad 60 metrów na trasie długości około 100 metrów, wykorzystując system zębatkowy z przeciwwagami zamiast tradycyjnych lin. Już w ciągu pierwszych kilku lat działania przewiozła ponad ćwierć miliona pasażerów, a szklana kula stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta. W ostatnich latach winda przechodziła jednak kolejne awarie i spędzała długie okresy wyłączona z ruchu, dlatego przed planowaniem wizyty wokół niej warto sprawdzić na miejscu, czy akurat działa.

Najczęstsze pytania

Czym jest Monte de San Pedro? To wzgórze-park w A Coruña, powstałe na miejscu dawnej baterii artylerii nadbrzeżnej, strzegącej niegdyś wejścia do Golfo Ártabro.

Czy można jeszcze zobaczyć dawne działa? Tak — oryginalne stanowiska dział i schrony są zachowane i dostępne dla zwiedzających, a towarzyszy im centrum interpretacji opowiadające historię baterii.

Czy panoramiczna winda działa? Szklana kula wjeżdżająca z promenady w ostatnich latach często się psuła i bywa wyłączona z ruchu, więc warto sprawdzić jej aktualny status na miejscu.

Co poza historią mogą robić tam rodziny? Park oferuje trawniki, oczka wodne, plac zabaw dla dzieci, restaurację i parking, a do tego szerokie widoki na miasto i zatokę.