Montauban lapidary museum

Muzeum lapidarne Montauban w Buzenolu (gmina Étalle, prowincja Luksemburg, Walonia) to niewielka, ale niezwykle oryginalna placówka, która łączy archeologię z odważną architekturą modernistyczną. Powstała na wzgórzu Montauban, uznanym za jedno z "Głównych Dziedzictw Walonii", gdzie odkryto ślady trzech kolejnych epok osadnictwa: warowne stanowisko z epoki żelaza, osadę galijsko-rzymską oraz średniowieczną fortyfikację.

Co można zobaczyć w muzeum?

Serce kolekcji stanowią rzymskie płaskorzeźby wydobyte podczas prac wykopaliskowych na wzgórzu. Najsłynniejszym eksponatem jest przednia część przedstawienia tzw. żniwiarza Trewirów (fr. "moissonneur des Trévires") – urządzenia do koszenia zboża opisanego niegdyś przez Pliniusza Starszego. Fragment ten, odnaleziony w 1957 roku, był na tyle wyjątkowy, że stał się impulsem do stworzenia całego parku archeologicznego oraz drugiego muzeum gaumeńskiego na miejscu odkryć. W ekspozycji znajduje się także rekonstrukcja tego narzędzia w pełnej skali, oparta na innej płaskorzeźbie przechowywanej w Muzeum Luksemburskim w Arlon.

Dlaczego architektura budynku jest tak ważna?

Sam budynek muzeum to odrębna atrakcja. Zaprojektował go w latach 60. XX wieku belgijsko-polski architekt Constantin Brodzki wraz ze scenografem Corneille'em Hannosetem, a nad koncepcją czuwał również architekt i archeolog Henri Lacoste, który zaproponował ideę obiektu częściowo wtopionego w teren. Charakterystyczne kubiczne moduły ekspozycyjne zaprojektowano tak, by chronić znaleziska archeologiczne przy minimalnym nakładzie konserwatorskim, jednocześnie maksymalnie wykorzystując naturalne światło dzienne. Budynek uznawany jest za jedno z ważniejszych dzieł powojennego modernizmu muzealnego w Belgii i punkt odniesienia dla architektów projektujących obiekty wystawiennicze zanurzone w naturalnym otoczeniu.

Co jeszcze oferuje teren wokół muzeum?

Muzeum lapidarne stanowi część większego parku archeologicznego rozłożonego wśród lasu, dostępnego przez cały rok jako swoista galeria pod otwartym niebem. W sezonie letnim na terenie kompleksu organizowane są również wystawy sztuki współczesnej, prowadzone przez Centrum Sztuki Współczesnej Południowego Luksemburga Belgijskiego (Centre d'Art Contemporain du Sud Luxembourg). Dzięki temu Montauban łączy w jednym miejscu trzy warstwy: archeologię antyczną i średniowieczną, architekturę modernistyczną XX wieku oraz aktualną sztukę współczesną.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się muzeum? W miejscowości Buzenol, będącej sekcją gminy Étalle w prowincji Luksemburg, na terenie historycznego wzgórza Montauban.

Co jest głównym eksponatem? Rzymska płaskorzeźba przedstawiająca żniwiarza Trewirów – starożytne urządzenie do żniw opisane przez Pliniusza Starszego, odkryta w 1957 roku.

Kto zaprojektował budynek? Belgijsko-polski architekt Constantin Brodzki, przy współpracy scenografa Corneille'a Hannoseta i architekta Henriego Lacoste'a.

Czy oprócz archeologii jest tam coś jeszcze? Tak – latem odbywają się wystawy sztuki współczesnej organizowane przez lokalne centrum sztuki, a cały teren funkcjonuje jako park archeologiczny dostępny przez cały rok.