Milada Horáková Memorial in Smíchov

Pomnik Milady Horákové na Smíchově to brązowa rzeźba upamiętniająca czeską polityczkę i ofiarę stalinowskiego terroru, stojąca w niewielkim parku przed kościołem Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego przy ulicy Bieblovej na praskim Smíchovie. To jeden z kilku pomników poświęconych Horákovej w Pradze, a jego kameralne, ciche otoczenie sprawia, że wyróżnia się spośród nich wymową i nastrojem.

Kim była Milada Horáková?

JUDr. Milada Horáková była czeską polityczką i prawniczką, działaczką Czechosłowackiej Partii Narodowo-Socjalistycznej oraz posłanką powojennego parlamentu. Po komunistycznym przewrocie w 1948 roku znalazła się w gronie osób, które reżim uznał za przeciwników nowego porządku. W 1949 roku została aresztowana, a rok później postawiona przed sądem w pokazowym procesie, jednym z najgłośniejszych procesów politycznych w historii komunistycznej Czechosłowacji. Skazana na karę śmierci, została stracona 27 czerwca 1950 roku. Do dziś pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli ofiar stalinowskiego wymiaru „sprawiedliwości" w Czechosłowacji.

Jak wygląda pomnik i co przedstawia?

Pomnik to niewielkie ponad dwumetrowej wysokości, lekko większe niż naturalnej wielkości popiersie, autorstwa rzeźbiarza Olbrama Zoubka, znanego m.in. z pomnika Jana Palacha oraz autorstwa upamiętnień ofiar Terezína. Postać ma pochyloną głowę i jest odwrócona plecami do ulicy, co nadaje kompozycji intymny, skupiony na żałobie charakter, zamiast monumentalnej, zwróconej „na zewnątrz" formy. Tuż obok rzeźby, na leżącej płycie, umieszczono złotą różę i pętlę – symbole nawiązujące zarówno do hołdu składanego pamięci Horákovej, jak i do sposobu jej egzekucji przez powieszenie.

Gdzie dokładnie stoi pomnik?

Rzeźba znajduje się w parku przed budynkiem kościoła Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego na Smíchovie, w spokojnej, zielonej części dzielnicy, z dala od głównych tras turystycznych. Odsłonięto ją w 2010 roku, w ramach starań o upamiętnienie ofiar komunistycznych represji w miejscach związanych z ich życiem i działalnością.

Dlaczego warto tu zajrzeć?

To miejsce nie jest klasyczną atrakcją turystyczną, lecz punktem refleksji nad jednym z najciemniejszych rozdziałów czechosłowackiej historii XX wieku. Kameralna forma pomnika i spokojne otoczenie parku sprzyjają chwili zatrzymania się i przypomnienia sobie losów osób, które sprzeciwiły się totalitarnemu reżimowi.

Najczęstsze pytania

Kto jest autorem pomnika Milady Horákové na Smíchově? Autorem rzeźby jest czeski rzeźbiarz Olbram Zoubek.

Kiedy odsłonięto pomnik? Pomnik odsłonięto w 2010 roku.

Co symbolizują róża i pętla przy rzeźbie? Złota róża i pętla umieszczone na płycie obok postaci nawiązują do hołdu wobec pamięci Horákovej oraz do sposobu jej egzekucji przez powieszenie.

Za co skazano Miladę Horákovą? Została skazana w pokazowym procesie politycznym w 1950 roku i stracona 27 czerwca tego samego roku za rzekomą działalność wymierzoną w komunistyczny reżim.

Gdzie dokładnie znajduje się pomnik? W parku przed kościołem Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego przy ulicy Bieblovej na praskim Smíchovie.