Městské divadlo Turnov

Městské divadlo Turnov to zabytkowy budynek teatralny w centrum Turnova, jednej z bram Raju Czeskiego. To trzecia murowana scena teatralna wybudowana na ziemiach czeskich i wciąż działający ośrodek kultury miasta.

Jak powstało turnovskie divadlo?

Tradycja teatralna w Turnovie sięga 1822 roku, gdy miejscowi amatorzy urządzili pierwszą stałą salę widowiskową na piętrze kamienicy rodziny Kotlerů, zwanej „U Zlatého jednorožce", stojącej tuż obok ratusza. Sala ta, z przerwami, służyła aż do 1867 roku, kiedy budynek rozebrano, a przedstawienia przeniosły się tymczasowo do letniej sali gospody U města Petrohradu.

Obecny murowany gmach wzniesiono w latach 1872–1874 z inicjatywy lokalnych działaczy amatorskiego ruchu teatralnego, na podwórzu dzisiejszego Hotelu Slavie przy ulicy Hluboká. Budowę sfinansowała miejscowa kasa oszczędnościowo-pożyczkowa, która w tym samym czasie stawiała własną siedzibę – dzisiejszy hotel. Nowy teatr, wzorowany w skromniejszej skali na praskim Teatrze Tymczasowym, otworzył podwoje 15 lutego 1874 roku komedią śpiewaną „Obžinky".

Dlaczego zmienił właściciela i nazwę?

Gdy w 1881 roku kasa oszczędnościowa popadła w kłopoty finansowe, budynek teatru wraz z hotelem odkupiło miasto Turnov. Od tego momentu obiekt funkcjonuje pod nazwą Městské divadlo Turnov, czyli Miejski Teatr Turnov, podkreślającą jego status instytucji komunalnej.

Kolejnym ważnym momentem w historii budynku było wprowadzenie oświetlenia elektrycznego w 1902 roku. Publiczność zobaczyła je po raz pierwszy podczas premiery „Našich furiantů" Ladislava Stroupežnickiego – wydarzenia, które na długo zapadło w pamięć mieszkańców jako symboliczne wejście teatru w nową epokę techniczną.

Jak wygląda budynek i sala teatralna?

Teatr ukryty jest w skromnym, niepozornym od zewnątrz trakcie za kamienicą przy ulicy Hluboká, co sprawia, że łatwo przejść obok niego bez podejrzeń o kryjącej się za fasadą historycznej scenie. Wewnątrz znajduje się jednak reprezentacyjna, neobarokowa widownia mieszcząca 299 osób, którą w razie potrzeby można rozszerzyć o dodatkowe miejsca dostawne – nawet do dwudziestu.

Cała budowla podlega ochronie konserwatorskiej jako zabytek kultury, co potwierdza jej wartość historyczną i architektoniczną nie tylko dla samego Turnova, ale i dla całego regionu Českého ráje.

Czym Městské divadlo Turnov wyróżnia się na tle innych scen regionu?

Jego szczególna wartość wynika z ciągłości – od amatorskiej sali sprzed dwustu lat, przez murowany gmach z lat 70. XIX wieku, aż po dzisiejszą działalność kulturalną. Fakt, że była to trzecia kamienna scena teatralna w Czechach, świadczy o wyjątkowo silnych ambicjach kulturalnych niewielkiego miasta już w drugiej połowie XIX wieku.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał obecny budynek teatru? Wzniesiono go w latach 1872–1874, a pierwsze przedstawienie odbyło się 15 lutego 1874 roku.

Skąd wzięła się nazwa Městské divadlo? Od 1881 roku, gdy budynek przeszedł na własność miasta Turnov po problemach finansowych wcześniejszego właściciela – lokalnej kasy oszczędnościowej.

Ile osób mieści widownia? Neobarokowa sala ma 299 miejsc stałych, z możliwością dostawienia do dwudziestu dodatkowych.

Czy to najstarszy teatr w regionie? Tradycja sięga 1822 roku, a sam murowany budynek był trzecią kamienną sceną teatralną w całych Czechach, co czyni go obiektem o wyjątkowym znaczeniu historycznym.