Lipová Castle

Zamek w Lipovej to barokowa rezydencja w północnych Czechach, w powiecie Děčín, w regionie usteckim, tuż przy granicy z Niemcami, na terenie tzw. Wyklęcia Šluknovskiego (Šluknovský výběžek).

Jak dotrzeć?

Lipová leży w odległym zakątku czeskiego pogranicza, niedaleko miasteczka Šluknov, w pobliżu Rumburka - najbliższego węzła kolejowego w regionie. Komunikacja publiczna jest tu ograniczona, więc najwygodniej dojechać samochodem od strony Rumburka lub Varnsdorfu. Trasa wiedzie krętymi drogami przez wzgórza i lasy typowe dla pogranicza czesko-saksońskiego.

Co zobaczysz?

Budowla widoczna dziś jest w rzeczywistości drugą rezydencją na tym miejscu. Wcześniejszy, renesansowy zamek rodu Šlejniców powstał po 1566 roku, na początku XVIII wieku przebudowano go w stylu barokowym, a około 1740-1742 roku przekształcono w browar. Sama budowla ostatecznie zniknęła w latach 70. XX wieku. Barokowy zamek, który ją zastąpił, wzniesiono w latach 1737-1739 na zlecenie Leopolda Antonína Salm-Reifferscheida, przedstawiciela jednego z najstarszych i najznamienitszych rodów szlacheckich Europy - Salm-Reifferscheidt-Hainspach. Projekt wykonał włoski architekt i malarz Girolamo Costa.

Obecnie zamek jest dramatyczną ruiną. Barokowy dach i znaczna część konstrukcji drewnianej zawaliły się, mury są uszkodzone, a wnętrza pozostają niedostępne dla odwiedzających. Dekady zaniedbania po latach 80. XX wieku pogłębił jeszcze pożar w 2006 roku. Mimo to sylwetka budynku na tle zielonych wzgórz pogranicza wciąż przyciąga osoby zainteresowane opuszczonymi rezydencjami i historią Sudetów.

Losem obiektu zajmuje się stowarzyszenie Via Tempora Nova, prowadzące prace zabezpieczające: stabilizację murów, odtwarzanie sklepień oraz uzupełnianie tynków, okien i drzwi. Celem jest docelowe otwarcie zamku dla publiczności. Część prac sfinansowano ze środków norweskich funduszy EEA Grants w ramach programu kultury.

Kiedy przyjechać?

Ze względu na stan techniczny zamek najlepiej oglądać z zewnątrz. Wiosna i lato dają najlepsze warunki, by zwiedzić okolice Wyklęcia Šluknovskiego pieszo lub na rowerze - drogi są wtedy najłatwiej przejezdne, a bujna roślinność jeszcze nie zasłania widoku na ruinę. Jesień w tym regionie bywa mglista, a zima utrudnia dojazd ze względu na wysokość i klimat wzgórzystego pogranicza.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do zamku w Lipovej? Nie. Wnętrza są zamknięte dla odwiedzających ze względu na zawalony dach i niestabilną konstrukcję, które stanowią realne zagrożenie.

Kto zbudował obecny zamek? Barokową budowlę wzniesiono w latach 1737-1739 dla Leopolda Antonína Salm-Reifferscheida według projektu włoskiego architekta Girolama Costy.

Czy ruina jest odnawiana? Tak. Stowarzyszenie Via Tempora Nova prowadzi prace konserwatorskie, częściowo finansowane z norweskich funduszy EEA Grants, mające na celu zabezpieczenie murów i przyszłe udostępnienie obiektu.

Czy w Lipovej istniał wcześniej inny zamek? Tak. Starszy, renesansowy zamek stał na tym miejscu od końca XVI wieku, ale w połowie XVIII wieku przekształcono go w browar, a samą budowlę rozebrano w latach 70. XX wieku.