Leonor Pérez Cabrera

Leonor Pérez Cabrera to niewielki pomnik-płaskorzeźba w zabytkowej części La Orotavy na Teneryfie, upamiętniający kobietę, która urodziła się na Wyspach Kanaryjskich, a stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci w historii Kuby — jako matka José Martiego, poety i bohatera narodowego walki o niepodległość tego kraju.

Kim była Leonor Pérez Cabrera?

Leonor Pérez Cabrera urodziła się w 1828 roku w Santa Cruz de Tenerife. Jako nastolatka wyemigrowała wraz z rodziną do Hawany — decyzja typowa dla setek kanaryjskich rodzin XIX wieku, które szukały lepszych warunków życia po drugiej stronie Atlantyku. W Hawanie w 1852 roku wyszła za mąż za Mariana Martiego, a rok później urodziła pierworodnego syna, José. Rodzina doczekała się jeszcze siedmiorga dzieci, jednak to najstarszy syn zapisał się w historii jako pisarz, filozof, dziennikarz i przywódca ruchu niepodległościowego Kuby. Leonor Pérez zmarła w Hawanie w 1907 roku, przeżywszy swojego słynnego syna o ponad dekadę — Martí zginął w 1895 roku podczas walk o niepodległość.

Dlaczego upamiętniono ją w La Orotavie?

Pomnik w La Orotavie nie oznacza, że to tu się urodziła — jej rodzinnym miastem jest Santa Cruz de Tenerife, gdzie stoi osobny pomnik jej autorstwa kubańskiej rzeźbiarki Thelvii Marín Mederos, odsłonięty w 2006 roku. Płaskorzeźba w La Orotavie pełni inną funkcję: jest symbolem silnych, wielopokoleniowych więzi łączących Wyspy Kanaryjskie z Kubą. Emigracja kanaryjska na Kubę trwała przez cały XIX i na początku XX wieku, a wielu mieszkańców wyspy do dziś ma kubańskich krewnych. Postać Leonor Pérez — matki człowieka, którego Kubańczycy stawiają na równi z bohaterami narodowymi — stała się naturalnym symbolem tej relacji, dlatego upamiętniają ją także inne miejscowości na archipelagu, nie tylko jej rodzinne miasto.

Jak dotrzeć na miejsce?

Pomnik znajduje się w historycznym centrum La Orotavy, miasteczka położonego na północnym stoku Teneryfy, około 15–20 minut jazdy od Puerto de la Cruz i podobnie od lotniska Tenerife Norte. Najwygodniej dojechać samochodem lub lokalnym autobusem (linie TITSA łączące wybrzeże z centrum wyspy) — z przystanku w centrum miasta do zabytkowej starówki dochodzi się pieszo w kilka minut. Samo Stare Miasto La Orotavy jest strefą pieszą, więc zwiedzanie odbywa się spacerem po brukowanych uliczkach.

Co warto zobaczyć w okolicy?

La Orotava to jedno z najlepiej zachowanych miast kolonialnych na Teneryfie, wpisane na listę zabytków. W promieniu kilkuset metrów od miejsca pamięci znajdują się reprezentacyjne kamienice z balkonami w stylu kanaryjskim, kościół Nuestra Señora de la Concepción oraz ogrody Hijuela del Botánico. Warto zaplanować dłuższy spacer po starówce — sam pomnik to niewielki element większej trasy historycznej, a nie samodzielny cel wycieczki.

Kiedy przyjechać?

Najlepszą porą jest wiosna i jesień, gdy temperatury są łagodne, a ulice mniej zatłoczone niż latem. Jeśli podróż można zaplanować na czerwiec, warto sprawdzić termin święta Bożego Ciała — La Orotava słynie wtedy z monumentalnych dywanów z kwiatów i kolorowego piasku wulkanicznego układanych na starówce, co czyni wizytę wyjątkowym doświadczeniem.

Najczęstsze pytania

Czy Leonor Pérez Cabrera urodziła się w La Orotavie? Nie, urodziła się w Santa Cruz de Tenerife w 1828 roku. Pomnik w La Orotavie honoruje więzi kanaryjsko-kubańskie, a nie jej miejsce urodzenia.

Kim był jej syn? José Martí — poeta, pisarz i przywódca kubańskiego ruchu niepodległościowego, uznawany za bohatera narodowego Kuby.

Czy wstęp do miejsca pamięci jest płatny? Nie, płaskorzeźba znajduje się w otwartej przestrzeni publicznej starówki i jest dostępna bezpłatnie przez cały rok.

Ile czasu zajmuje zwiedzanie? Samo miejsce ogląda się w kilka minut, ale warto połączyć je ze zwiedzaniem całej zabytkowej La Orotavy, na co lepiej przeznaczyć 1,5–2 godziny.