La Rosaleda del Retiro, Madrid

La Rosaleda del Retiro to ogród różany w sercu parku Retiro w Madrycie, jedno z najbardziej pachnących i kolorowych miejsc w mieście od wiosny do jesieni. Na niewielkim obszarze rośnie tu ponad pięć i pół tysiąca odmian róż należących do około stu trzydziestu gatunków — od niskich krzewów po pnącza wspinające się po metalowych pergolach i łukach.

Skąd wzięła się róża w Retiro?

Ogród zaprojektował w 1915 roku Cecilio Rodríguez, ówczesny główny ogrodnik miasta Madryt. Inspiracją była paryska Roseraie de Bagatelle — Rodríguez osobiście pojechał do Paryża, by wybrać i sprowadzić róże potrzebne do założenia madryckiego odpowiednika. Miejsce, w którym powstał ogród, miało wcześniej zupełnie inne przeznaczenie: stała tam okazała cieplarnia należąca do markiza Salamanki, a jeszcze wcześniej, zanim postawiono szklarnię, znajdowało się tam lodowisko. Ten ciąg przekształceń pokazuje, jak bardzo teren Retiro zmieniał funkcję na przestrzeni dziesięcioleci, zanim stał się parkiem publicznym w dzisiejszym kształcie.

Zniszczenie i odbudowa

Historia La Rosaledy nie jest ciągłym pasmem sukcesów. Około dwudziestu lat po założeniu ogród został niemal całkowicie zniszczony podczas hiszpańskiej wojny domowej. Odbudowa nie nastąpiła od razu — dopiero dwa lata po zakończeniu konfliktu, w 1941 roku, ogród przywrócono do życia, sadząc ponownie ponad cztery tysiące krzewów różanych. To właśnie ta powojenna odbudowa położyła podwaliny pod współczesny kształt ogrodu, choć kolejne dekady przyniosły dalsze zmiany.

Współczesny wygląd

Na przełomie XX i XXI wieku, w latach 2001 i 2006, przeprowadzono kompleksowe prace renowacyjne. Wymieniono wówczas mocno wysłużone krzewy różane na nowe odmiany oraz naprawiono metalowe konstrukcje — pergole, łuki i altany, które nadają ogrodowi charakterystyczny, symetryczny układ. Dzięki tym pracom La Rosaleda zachowała swój historyczny układ przestrzenny, jednocześnie oferując odwiedzającym znacznie szerszą paletę odmian niż w połowie XX wieku.

Dziś ogród można zwiedzać bezpłatnie, spacerując wąskimi alejkami między rabatami ułożonymi w geometryczne wzory. Ławki rozstawione wzdłuż ścieżek zachęcają do dłuższego postoju, a metalowe pergole porośnięte pnącymi różami tworzą naturalne, cieniste tunele — chętnie wykorzystywane jako tło do zdjęć, zwłaszcza w szczycie sezonu kwitnienia, czyli w maju i czerwcu.

Najczęstsze pytania

Kiedy najlepiej odwiedzić La Rosaledę? Szczyt kwitnienia większości odmian przypada na maj i czerwiec, choć dzięki dużej różnorodności gatunkowej pojedyncze krzewy kwitną także później w sezonie letnim.

Czy wstęp do ogrodu jest płatny? Nie, La Rosaleda jest częścią ogólnodostępnego parku Retiro i można ją zwiedzać bezpłatnie w godzinach otwarcia parku.

Co znajdowało się w tym miejscu przed powstaniem ogrodu? Teren zajmowała wcześniej cieplarnia markiza Salamanki, a jeszcze wcześniej — lodowisko, zanim w 1915 roku Cecilio Rodríguez założył tu ogród różany wzorowany na paryskiej Roseraie de Bagatelle.

Czy ogród przetrwał w niezmienionej formie od 1915 roku? Nie — został niemal całkowicie zniszczony podczas wojny domowej i odbudowany w 1941 roku, a następnie gruntownie odnowiony w latach 2001 i 2006, co nadało mu obecny kształt.