Kościół św. Michała w Ołomuńcu

Kościół św. Michała to jedna z najbardziej charakterystycznych barokowych budowli Ołomuńca, widoczna dzięki trzem kopułom górującym nad panoramą miasta. Stoi na wzniesieniu nad doliną Morawy, w miejscu, gdzie sakralna zabudowa istniała podobno już w X lub XI wieku.

Jaka jest historia kościoła?

Początki miejsca sięgają wczesnego średniowiecza – historycy przypuszczają, że stała tu niewielka romańska kaplica poświęcona św. Michałowi. W 1244 roku król Wacław I przekazał kaplicę wraz z sąsiednimi domami dominikanom, którzy zakładali w Ołomuńcu swój klasztor. Zakonnicy wznieśli w tym miejscu okazały gotycki kościół, konsekrowany w 1251 roku. W 1482 roku od strony zachodniej dobudowano wysoką, graniastą wieżę pełniącą funkcję dzwonnicy, a wnętrze zdobiły ołtarz główny z figurą św. Michała oraz kilkanaście ołtarzy bocznych.

Wojny szwedzkie w XVII wieku poważnie uszkodziły gotycką budowlę, którą ostatecznie rozebrano. Nowy kościół wznoszono w latach 1676–1703 według projektu włoskiego architekta Giovanniego Pietra Tencalli, a prace nad barokową przebudową trwały równolegle z dekoracją wnętrza. Świątynię konsekrowano 9 maja 1707 roku. Zaledwie dwa lata później, w lipcu 1709 roku, budynek ucierpiał w wyniku pożaru. W 1784 roku cesarz Józef II zniósł klasztor dominikanów w Ołomuńcu, a kościół stał się świątynią parafialną i pozostaje nią do dziś.

Co warto zobaczyć w środku i na zewnątrz?

Kościół św. Michała to jednonawowa budowla z bocznymi kaplicami, obficie zdobiona malowidłami i rzeźbami – typowy przykład baroku, który miał oddziaływać na zmysły wiernych. Charakterystyczną cechą świątyni są trzy kopuły symbolizujące Trójcę Świętą – to pierwsza tego typu kopulasta budowla na Morawach, wzorowana na północnowłoskich kościołach salowych. Wewnątrz warto zwrócić uwagę na bogatą sztukaterię, której autorem był Baltazar Fontana, jeden z najważniejszych sztukatorów działających wówczas w Europie Środkowej. W kościele zachowały się też oryginalne organy z 1706 roku, wykonane przez brneńskiego organmistrza Davida Siebera.

Jak dotrzeć do kościoła?

Kościół znajduje się na wzniesieniu w historycznej części Ołomuńca, w niewielkiej odległości spacerowej od Rynku Górnego i katedry św. Wacława. Najwygodniej dojść do niego pieszo, korzystając z oznakowanych tras turystycznych prowadzących przez stare miasto – wejście prowadzi lekko pod górę, co warto uwzględnić, planując trasę zwiedzania.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Kościół można zwiedzać przez cały rok, jednak warto sprawdzić na miejscu lub w lokalnych informacjach turystycznych aktualne godziny otwarcia, ponieważ jako czynna świątynia parafialna dostosowuje je do nabożeństw. Wiosna i jesień to dobre pory na spokojne zwiedzanie Ołomuńca bez tłumów, a widok trzech kopuł najlepiej prezentuje się z pobliskich punktów widokowych w promieniach popołudniowego słońca.

Najczęstsze pytania

Czy kościół św. Michała jest czynny dla zwiedzających? Tak, to czynna świątynia parafialna – warto jednak sprawdzić lokalne godziny otwarcia, które mogą się zmieniać w zależności od nabożeństw.

Dlaczego kościół ma trzy kopuły? Trzy kopuły symbolizują Trójcę Świętą i były pierwszym tego typu rozwiązaniem architektonicznym na Morawach, wzorowanym na kościołach północnowłoskich.

Kto zaprojektował barokową przebudowę kościoła? Autorem projektu barokowej przebudowy z lat 1676–1703 był włoski architekt Giovanni Pietro Tencalla, a dekorację sztukatorską wykonał Baltazar Fontana.

Jak daleko jest do centrum Ołomuńca? Kościół stoi na wzniesieniu blisko historycznego centrum, w odległości kilku minut spaceru od Rynku Górnego.