Kaasstrooimolen

Kaasstrooimolen to zabytkowy wiatrak typu koźlak (staakmolen) z zamkniętą podstawą, stojący w miejscowości Bruggeneinde, na granicy gmin Heist-op-den-Berg i Hulshout, w prowincji Antwerpia w Belgii. Młyn od wieków służył do mielenia zboża i do dziś zachował swoją pierwotną funkcję.

Jak dawna jest historia tego młyna?

Ślady młyna w tym miejscu sięgają 1418 roku — istniejąca wtedy konstrukcja została później zastąpiona nowym młynem wzniesionym w 1611 roku przez majstra Jana z 's Hertogenbosch. Przez stulecia obiekt zmieniał właścicieli: w 1468 roku należał do pana Wezemael, w 1474 roku do rycerza Pota, a w 1587 roku do ówczesnego pana Heist. Ta długa lista właścicieli pokazuje, jak ważnym elementem lokalnej gospodarki i struktury feudalnej był młyn na przestrzeni wieków — kontrola nad mieleniem zboża oznaczała realny wpływ na życie okolicznych mieszkańców.

Kto był ostatnim młynarzem?

Młyn pracował nieprzerwanie aż do początku lat 60. XX wieku. Jego ostatnim młynarzem był Constant Van Bael, który około 1960 roku zakończył działalność młynarską. Zamknięcie młyna wpisało się w szerszy trend zanikania tradycyjnego młynarstwa wiatrakowego w Europie Zachodniej wraz z rozwojem młynów przemysłowych i elektryfikacją.

Dlaczego młyn jest dziś chroniony?

Kaasstrooimolen od 1955 roku figuruje jako obiekt zabytkowy objęty ochroną prawną. Status ten pozwolił zachować konstrukcję w czasach, gdy wiele podobnych wiatraków w regionie ulegało rozbiórce lub popadało w ruinę. Dzięki pracom konserwatorskim młyn odzyskał sprawność techniczną i ponownie jest w stanie mleć zboże — obecnie jest opisywany jako ostatni wciąż działający koźlak w okręgu Mechelen, co czyni go rzadkim przykładem żywego dziedzictwa przemysłowego regionu.

Co warto zobaczyć na miejscu?

Sama konstrukcja koźlaka z zamkniętą podstawą to charakterystyczny typ młyna wiatrowego, w którym cały korpus obraca się wokół centralnego słupa (koźliska), umożliwiając ustawienie skrzydeł zgodnie z kierunkiem wiatru. Taka budowa była typowa dla niżej położonych terenów Flandrii i sąsiednich prowincji, gdzie drewniana konstrukcja pozwalała na relatywnie prostą rotację całego młyna. Otoczenie Bruggeneinde, na styku dwóch gmin, zachowało wiejski charakter, co dodatkowo podkreśla historyczny klimat miejsca.

Jak dotrzeć do Kaasstrooimolen?

Młyn znajduje się na terenach wiejskich między Heist-op-den-Berg a Hulshout, w prowincji Antwerpia. To miejsce najlepiej odwiedzić w ramach dłuższej wycieczki po regionie młynów Kempen, łącząc zwiedzanie z rowerową trasą po okolicznych wsiach.

Najczęstsze pytania

Czy Kaasstrooimolen wciąż mieli zboże? Tak, po pracach konserwatorskich młyn odzyskał zdolność do mielenia i pełni funkcję ostatniego wciąż działającego koźlaka w okręgu Mechelen.

Od kiedy młyn jest chroniony prawnie? Status zabytku obowiązuje od 1955 roku.

Kto zbudował obecną konstrukcję młyna? Młyn z 1611 roku wzniósł majster Jan z 's Hertogenbosch, zastępując wcześniejszą budowlę znaną od 1418 roku.

Kto był ostatnim czynnym młynarzem? Constant Van Bael, który zakończył działalność około 1960 roku.