Jules Supervielle

Jules Supervielle to postać nierozerwalnie związana z Oloron-Sainte-Marie, choć sam poeta urodził się daleko stąd, w Montwideo. To właśnie w tym pirenejskim mieście spoczywają jego korzenie rodzinne, a dziś jego imię noszą tutejsza szkoła, cmentarna kwatera i literacka nagroda — dla odwiedzających to punkt, w którym biografia jednego z najciekawszych frankojęzycznych poetów XX wieku splata się z historią niewielkiego miasta u podnóża Pirenejów.

Kim był Jules Supervielle?

Jules Supervielle (1884–1960) był poetą i pisarzem o podwójnych korzeniach — francusko-urugwajskich. Urodził się w Montevideo, ale jego rodzina pochodziła właśnie z Oloron: dziadek ze strony ojca, urodzony w mieście w 1817 roku, prowadził tu warsztat jubilerski i zegarmistrzowski, podobnie jak ojciec poety, Victor Jules Supervielle (ur. 1854). Sam pisarz osierocony został bardzo wcześnie — rodzice zmarli w Oloron, gdy miał zaledwie dziewięć miesięcy. Supervielle był trzykrotnie nominowany do Literackiej Nagrody Nobla, co czyni go jedną z ważniejszych postaci francuskiej poezji tamtego okresu.

Jaki jest związek poety z miastem?

Choć dorastał daleko od Francji, Supervielle wracał do Oloron-Sainte-Marie — najbardziej symbolicznie w 1926 roku, kiedy odbył swoistą pielgrzymkę do rodzinnego miasta w towarzystwie innego wybitnego poety, Henriego Michaux. Efektem tej podróży był wydany rok później tomik poezji zatytułowany po prostu „Oloron-Sainte-Marie”, złożony z 26 wierszy inspirowanych miastem i jego atmosferą. To właśnie ten zbiór na trwałe wpisał nazwę miasta w historię literatury frankofońskiej.

Co zobaczysz dziś w Oloron-Sainte-Marie?

Śladów pobytu i pamięci o poecie jest w mieście kilka. Od 1960 roku Supervielle spoczywa na cmentarzu Sainte-Croix w Oloron, gdzie później, w 1976 roku, pochowano także jego żonę Pilar. W 1971 roku miasto uhonorowało poetę, nadając jego imię miejscowemu liceum — Lycée Jules Supervielle działa do dziś jako publiczna szkoła średnia w ramach akademii bordoskiej. Miasto ustanowiło też Nagrodę im. Julesa Supervielle'a, przyznawaną poetom frankofońskim; wśród jej laureatów znaleźli się m.in. Alain Bosquet, Eugène Guillevic i Henri Thomas.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Oloron-Sainte-Marie leży w departamencie Pireneje Atlantyckie, u wejścia do doliny Aspe i Ossau, co czyni je wygodnym punktem wypadowym zarówno dla miłośników historii literatury, jak i turystyki górskiej. Najlepszą porą na spacer śladami Supervielle'a są wiosna i wczesna jesień, kiedy pogoda sprzyja zwiedzaniu starówki i cmentarza Sainte-Croix pieszo. Trasa łącząca liceum, cmentarz i centrum historyczne miasta zajmuje zwykle niewiele ponad godzinę spokojnego spaceru.

Najczęstsze pytania

Czy Jules Supervielle urodził się w Oloron-Sainte-Marie? Nie, urodził się w Montevideo w Urugwaju, ale jego rodzina pochodziła z Oloron i to tam wychował się rodzinny mit poety.

Gdzie w mieście można zobaczyć ślady związane z poetą? Najważniejsze miejsca to jego grób na cmentarzu Sainte-Croix oraz Lycée Jules Supervielle, noszące jego imię od 1971 roku.

Co łączy poetę z twórczością o mieście? Po pielgrzymce do Oloron w 1926 roku Supervielle napisał tomik poezji zatytułowany „Oloron-Sainte-Marie”, wydany rok później.

Czy w mieście przyznawana jest nagroda jego imienia? Tak, Nagroda im. Julesa Supervielle'a honoruje poetów frankofońskich, a wśród laureatów byli m.in. Alain Bosquet i Eugène Guillevic.