Hengstberg

Hengstberg to ścisła rezerwa biologiczna (réserve biologique intégrale) leżąca w sercu Wogezów Północnych, na terenie gminy Reipertswiller w departamencie Bas-Rhin, w regionalnym parku przyrody Wogezów Północnych. Obszar o powierzchni niespełna 100 hektarów obejmuje wzniesienie o wysokości 372 metrów i został objęty ochroną we wrześniu 2006 roku jako fragment lasu państwowego Ingwiller. To miejsce, w którym natura sama pisze swoją historię — bez ingerencji człowieka, pozostawiona własnemu biegowi od dwóch dekad.

Dlaczego akurat tutaj powstała rezerwa?

Hengstberg wyróżnia się na tle innych rezerw biologicznych masywu Wogezów niezwykłym udziałem brzozy w drzewostanie. To nie przypadek, lecz ślad dramatycznych wydarzeń II wojny światowej. W styczniu 1945 roku w bezpośrednim sąsiedztwie wzgórza toczyły się zacięte walki między wojskami amerykańskimi a niemieckimi w ramach niemieckiej ofensywy Nordwind. Ostrzał amunicją fosforową spowodował zniszczenie i wypalenie znacznych połaci lasu. Na wypalonych terenach jako pierwsza zaczęła się osiedlać brzoza — gatunek pionierski, który błyskawicznie kolonizuje odsłonięte, ubogie gleby.

Co dziś można zobaczyć w lesie?

Ponad dwadzieścia lat naturalnej sukcesji sprawiło, że rezerwa stała się żywym laboratorium regeneracji lasu. Brzozowy drzewostan stopniowo ustępuje miejsca bukowi — gatunkowi docelowemu dla tego typu siedliska w Wogezach Północnych. Charakterystycznym widokiem są martwe, obumierające brzozy pokryte hubami (żagwiami), które świadczą o tym, że proces przejścia od lasu brzozowego do bukowego jest już zaawansowany. To rzadka okazja, by na własne oczy prześledzić, jak las goi rany i wraca do swojej naturalnej, docelowej postaci — od łąki, przez zarośla pionierskie, aż po dojrzały las liściasty.

Jaki status ochronny ma ten teren?

Jako réserve biologique intégrale, Hengstberg podlega najwyższej formie ochrony stosowanej we francuskich lasach państwowych — odpowiada to międzynarodowej kategorii IUCN Ia, zarezerwowanej dla obszarów o ścisłej ochronie, gdzie procesy przyrodnicze przebiegają bez interwencji człowieka. Drewno nie jest tu pozyskiwane, a martwe drzewa pozostają na miejscu, tworząc siedlisko dla owadów, grzybów i ptaków związanych z rozkładającym się drewnem. Rezerwa wchodzi też w skład szerszego obszaru chronionego – transgranicznego rezerwatu biosfery Wogezy Północne–Pfälzerwald, obejmującego strefę rdzenną, buforową i przejściową.

Czy można tam wejść i co warto wiedzieć przed wizytą?

Przez teren rezerwy prowadzą szlaki turystyczne, w tym trasa piesza prowadząca właśnie z Reipertswiller do rezerwy Hengstberg – popularna wśród miłośników pieszych wędrówek po Wogezach Północnych. Warto pamiętać, że mimo dostępności szlaków, obszar ma status ścisłej ochrony, dlatego zalecane jest poruszanie się wyłącznie po wyznaczonych ścieżkach i pozostawienie przyrody w spokoju.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Hengstberg? Na terenie gminy Reipertswiller w departamencie Bas-Rhin, w lesie państwowym Ingwiller, w sercu Wogezów Północnych.

Dlaczego w rezerwie jest tak dużo brzóz? To pozostałość po zniszczeniach z walk styczniowych 1945 roku – wypalone przez amunicję fosforową tereny skolonizowała najpierw brzoza jako gatunek pionierski.

Od kiedy obszar jest chroniony? Rezerwa została utworzona we wrześniu 2006 roku.

Czy można zwiedzać rezerwę pieszo? Tak, prowadzą tam szlaki piesze, m.in. z Reipertswiller, popularne wśród turystów odwiedzających Wogezy Północne.