Gasómetro, Madrid

Gasómetro to potoczna nazwa dawnej fabryki gazu w dzielnicy Arganzuela w Madrycie, po której dziś pozostał park z charakterystycznym kominem, znany też jako Parque del Gasómetro, Parque de la Chimenea lub Parque del Rastro.

Co to za miejsce?

Historia zaczyna się w 1848 roku, gdy madrycki ratusz przekazał teren poza dawną Bramą Toledańską spółce Sociedad Madrileña para el Alumbrado de Gas — firmie odpowiedzialnej za oświetlenie gazowe miasta. Powstał tam kompleks przemysłowy złożony z pieców, magazynów węgla, kilku zbiorników gazu (gazometrów, od których wzięła się popularna nazwa całości), kuźni, biur oraz mieszkań dla pracowników. Gaz wytwarzano ze związku węgla i żywicy, a produkcja trwała nieprzerwanie przez ponad sto lat.

Wraz z upowszechnieniem się oświetlenia elektrycznego od lat 40. XX wieku fabryka stopniowo traciła znaczenie. W 1967 roku produkcję przeniesiono do dzielnicy Manoteras, a oryginalne zabudowania przy Ronda de Toledo wkrótce rozebrano. Ocalały jednak budynek administracyjny — odnowiony i przekształcony w szkołę zawodową (Escuela Taller Ronda de Toledo, ukończoną w 1977 roku) — kilka niewielkich magazynów, dziś wykorzystywanych przez miejskie służby porządkowe, oraz wysoki komin, który do dziś dominuje nad parkiem i stał się jego symbolem.

Jak dotrzeć?

Park leży w dzielnicy Arganzuela, między Ronda de Toledo a paseos de las Acacias i de los Olmos, w sąsiedztwie ulicy Gasómetro, od której wzięła nazwę. Najbliższa stacja metra to Arganzuela-Planetario. Okolica sąsiaduje z terenami Madrid Río oraz z dzielnicą znaną z targu La Rastro, więc łatwo połączyć spacer po parku ze zwiedzaniem nadrzecznych bulwarów.

Co zobaczysz na miejscu?

Głównym punktem orientacyjnym jest wysoki, dobrze widoczny z daleka komin dawnej fabryki gazu — stąd potoczna nazwa Parque de la Chimenea. Park zajmuje około 8950 m2 i w 2022 roku przeszedł gruntowną rewitalizację, którą oficjalnie otworzył burmistrz Madrytu José Luis Martínez-Almeida. Odnowiona przestrzeń łączy zieleń miejską z pamiątkami po dawnej infrastrukturze przemysłowej, co czyni ją ciekawym przystankiem dla osób interesujących się historią uprzemysłowienia Madrytu, a jednocześnie zwykłym miejscem odpoczynku dla mieszkańców Arganzueli.

Kiedy przyjechać?

Park najlepiej zwiedzać w ciągu dnia, kiedy dobrze widać detale komina i układ zrewitalizowanej przestrzeni. Jako otwarty teren zielony nadaje się na spacer o każdej porze roku, choć wiosną i jesienią temperatura w Madrycie sprzyja dłuższym wizytom pieszym po okolicy, łącznie z pobliskim Madrid Río.

Najczęstsze pytania

Czym był Gasómetro? To dawna fabryka gazu miejskiego, działająca od połowy XIX wieku do 1967 roku, kiedy produkcję przeniesiono do Manoteras.

Co zostało z oryginalnych zabudowań? Zachował się odnowiony budynek administracyjny (dziś szkoła zawodowa), kilka magazynów oraz charakterystyczny komin, wokół którego urządzono park.

Jak dojechać do parku? Najwygodniej metrem, wysiadając na stacji Arganzuela-Planetario, skąd jest blisko zarówno do parku, jak i do bulwarów Madrid Río.

Czy warto połączyć wizytę z innymi atrakcjami dzielnicy? Tak — park sąsiaduje z terenami nadrzecznymi Madrid Río oraz znajduje się niedaleko dzielnicy znanej z targu La Rastro, co pozwala zaplanować dłuższy spacer po Arganzueli.