Evangelical church

Kościół Ewangelicki w Jańskich Łaźniach (czes. Janské Lázně), znanym uzdrowisku w Karkonoszach we wschodnich Czechach, to niewielka neogotycka świątynia z wieżą na planie wieloboku, wzniesiona w latach 70. XIX wieku dla miejscowej wspólnoty protestanckiej. Budynek stoi przy trasie prowadzącej z centrum miasteczka w stronę kolejki linowej na Czarną Górę (Černá hora) i pozostaje jednym z charakterystycznych punktów tej części uzdrowiska.

Kiedy powstał kościół i kto go zbudował?

Działkę pod budowę kościoła zakupiła w 1871 roku niemiecka gmina ewangelicko-augsburska, działająca wśród licznej wówczas społeczności niemieckojęzycznych kuracjuszy i mieszkańców Jańskich Łaźni. Budowę ukończono i uroczyście otwarto świątynię w 1879 roku. Powstała w ten sposób budowla neogotycka, rozpoznawalna dzięki smukłej wieży wspartej na wieloboku – rozwiązaniu typowemu dla protestanckich kościołów budowanych w tamtym okresie na terenie ówczesnych Sudetów.

Komu kościół służył pierwotnie?

Świątynia od początku była miejscem nabożeństw niemieckojęzycznej gminy ewangelicko-augsburskiej (luterańskiej), silnie związanej z rozwijającym się wówczas kurortem. Jańskie Łaźnie od XVII wieku funkcjonowały jako uzdrowisko, a w XIX stuleciu przyciągały coraz liczniejszą klientelę z krajów niemieckojęzycznych, co tłumaczy powstanie osobnej świątyni protestanckiej obok istniejącego już w miasteczku kościoła katolickiego.

Co zmieniło się po 1945 roku?

Po drugiej wojnie światowej, w związku z wysiedleniem niemieckojęzycznej ludności z pogranicza czesko-polskiego, kościół przeszedł na własność Kościoła Ewangelickiego Czeskich Braci (Českobratrská církev evangelická) – największego protestanckiego wyznania w Czechach, nawiązującego do tradycji husyckiej i braterskiej. Od tego czasu budynek pełni funkcję stacji kaznodziejskiej podlegającej zborowi tego kościoła w pobliskim Trutnowie, gdzie nabożeństwa odprawiane są okazjonalnie, zgodnie z potrzebami niewielkiej miejscowej wspólnoty.

Czy budynek był remontowany?

Tak – w 1999 roku kościół przeszedł remont, który pozwolił zachować jego neogotycką bryłę i charakterystyczną wieżę w dobrym stanie technicznym. Świątynia nie pełni funkcji stałego, codziennie czynnego obiektu sakralnego, lecz pozostaje użytkowana przez wspólnotę ewangelicką przy okazji nabożeństw i uroczystości.

Dlaczego warto zwrócić na niego uwagę, zwiedzając Jańskie Łaźnie?

Kościół Ewangelicki jest świadectwem wielokulturowej i wielowyznaniowej historii karkonoskich uzdrowisk, gdzie obok siebie funkcjonowały wspólnoty katolickie i protestanckie, często o odmiennym pochodzeniu narodowym. Jego neogotycka architektura kontrastuje z uzdrowiskową zabudową Jańskich Łaźni i stanowi dodatkowy, rzadziej opisywany punkt na trasie spaceru w stronę stacji kolejki na Czarną Górę.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Kościół Ewangelicki? W Jańskich Łaźniach (Janské Lázně) w Karkonoszach, w północno-wschodnich Czechach, przy trasie prowadzącej w stronę kolejki linowej na Czarną Górę.

Kiedy zbudowano kościół? Działkę zakupiono w 1871 roku, a budowę ukończono i otwarto świątynię w 1879 roku.

Jaki styl architektoniczny reprezentuje budynek? Neogotyk, z charakterystyczną wieżą wzniesioną na planie wieloboku.

Do kogo należy obecnie kościół? Od 1945 roku do Kościoła Ewangelickiego Czeskich Braci, jako stacja kaznodziejska zboru w Trutnowie.

Czy kościół jest dziś czynny? Tak, choć nieregularnie – nabożeństwa odbywają się okazjonalnie; budynek przeszedł remont w 1999 roku.