Divadlo Sklep

Divadlo Sklep to jeden z najstarszych i najbardziej rozpoznawalnych teatrów alternatywnych w Pradze, działający nieprzerwanie od lat 70. XX wieku. Jego charakterystyczny styl łączy absurdalny humor, parodię i improwizację, dzięki czemu zyskał status kultowej sceny wśród praskich miłośników niezależnego teatru.

Skąd wzięła się nazwa?

Nazwa zespołu ma dosłowne pochodzenie – teatr powstał w piwnicy (po czesku „sklep" oznacza właśnie piwnicę) domu babci jednego z założycieli, Davida Vávry. To właśnie tam, w 1971 roku, grupa uczniów licealnych zaczęła tworzyć swoje pierwsze przedstawienia, początkowo pod inną nazwą. Z czasem nazwa „Sklep" przylgnęła do zespołu na stałe i stała się jego znakiem rozpoznawczym.

Kto stał u początków zespołu?

Za powstaniem Divadla Sklep stoją David Vávra i Milan Šteindler, ówcześni uczniowie szkoły średniej, którzy wraz z grupą przyjaciół postanowili tworzyć teatr odmienny od oficjalnej, państwowej sceny. W realiach komunistycznej normalizacji ich twórczość, oparta na przesadzie, groteskowej satyrze i absurdalnym nonsensie, oferowała widzom formę ucieczki od szarej rzeczywistości i cenzurowanej kultury oficjalnej.

Czym jest ruch „Pražská pětka"?

Divadlo Sklep stało się z czasem główną siłą napędową tzw. Pražskiej pětki (Praskiej Piątki) – nieformalnego zrzeszenia niezależnych zespołów teatralnych, do którego oprócz Sklepu należały Mimóza, Vpřed, Kolotoč i Křeč. Ten ruch był jednym z najbardziej wyrazistych zjawisk pokoleniowych na praskiej scenie teatralnej lat 70. i 80. – wnosił świeżość, ironię i dystans do rzeczywistości w czasach, gdy oficjalna kultura była ściśle kontrolowana.

Gdzie dziś można zobaczyć spektakle?

Od 1980 roku zespół związany jest z Divadlem Dobeška, znajdującym się w praskiej dzielnicy Braník (Praga 4). To właśnie tam regularnie odbywają się przedstawienia teatru, przyciągające zarówno wieloletnich fanów, jak i nowe pokolenia widzów odkrywających twórczość zespołu.

Dlaczego Divadlo Sklep jest ważne dla kultury Pragi?

Spośród wszystkich zespołów tworzących Praską Piątkę, Sklep okazał się nie tylko najstarszy, ale i najliczniejszy oraz najbardziej wytrwały – jako jedyny z tej grupy występuje nieprzerwanie do dziś. Z jego kręgu wywodzi się wielu znanych czeskich aktorów, reżyserów, muzyków i twórców kultury, którzy zbudowali swoje kariery, zaczynając właśnie na deskach tego niepozornego, piwnicznego teatru.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstało Divadlo Sklep? Zespół założono w 1971 roku, jeszcze zanim jego twórcy dorośli – byli wtedy uczniami szkoły średniej.

Skąd pochodzi nazwa teatru? Od piwnicy w domu babci jednego z założycieli, gdzie odbywały się pierwsze próby i przedstawienia.

Gdzie obecnie występuje zespół? Od 1980 roku sceną teatru jest Divadlo Dobeška w praskiej dzielnicy Braník.

Czym charakteryzuje się styl Divadla Sklep? Absurdalnym humorem, parodią, satyrą i przesadą – stylem, który wyróżniał go na tle oficjalnej kultury czasów normalizacji.

Czy warto odwiedzić to miejsce podczas pobytu w Pradze? Dla osób zainteresowanych alternatywną kulturą i historią czeskiego teatru niezależnego to miejsce o dużym znaczeniu symbolicznym i wciąż żywej tradycji artystycznej.