Dipòsit d'aigües del Rei Martí

Dipòsit d'aigües del Rei Martí to podziemny zbiornik na deszczówkę w Barcelonie, ukryty tuż obok słynnej Torre Bellesguard w dzielnicy Sarrià-Sant Gervasi. Miejsce łączy średniowieczną legendę z industrialną architekturą XIX wieku i dziś działa jako przestrzeń kulturalna otwarta dla zwiedzających.

Skąd wzięła się nazwa?

Nazwa nawiązuje do króla Marcina I Ludzkiego (kat. Martí l'Humà), ostatniego władcy z dynastii Barcelona, który w latach 1408–1410 spędził swoje ostatnie miesiące życia w twierdzy stojącej niegdyś na tym wzgórzu. Na fundamentach dawnej rezydencji królewskiej Antoni Gaudí wzniósł w latach 1900–1909 neogotycką wieżę Bellesguard, znaną dziś jako jedno z jego mniej oczywistych dzieł. Same dokumenty wspominające o zbiorniku wodnym w tym miejscu sięgają XIV wieku, choć konstrukcja, którą oglądamy obecnie, powstała w drugiej połowie XIX wieku.

Co zobaczysz w środku?

Wnętrze zaskakuje skalą jak na "zwykły" zbiornik wodociągowy. To hipostylowa hala o powierzchni 585 metrów kwadratowych, podzielona na siedem podłużnych naw przykrytych katalońskimi sklepieniami. Ceglane łuki wspierają się na trzydziestu kwadratowych w przekroju filarach, tworząc rytmiczny, niemal sakralny układ kolumn ginących w półmroku. Pojemność zbiornika przekraczała 2000 metrów sześciennych wody, którą gromadzono z dawnej sztolni oraz z potoków spływających z lasów Pedralbes, Betlem i Can Vilana — zaopatrując w wodę okoliczne tereny, zanim miasto rozbudowało nowoczesną sieć wodociągową.

Jak to miejsce przetrwało do naszych czasów?

Zbiornik popadł w zapomnienie, porośnięty sosnowym lasem, i został przypadkowo odkryty dopiero w 2001 roku podczas prac budowlanych. Po przejęciu terenu przez Ajuntament de Barcelona obiekt poddano gruntownej renowacji, którą przeprowadziło studio architektoniczne Archikubik (Marc Chalamanch, Miquel Lacasta i Carme Santana). Prace zakończyły się w 2015 roku, a rok później, w 2016, dipòsit otworzył się dla publiczności jako nowa przestrzeń kulturalna miasta, usytuowana na czterohektarowej działce sąsiadującej z Bellesguard.

Jak dotrzeć na miejsce?

Obiekt znajduje się przy Carrer de Bellesguard 14, w spokojnej, willowej części dzielnicy Sarrià-Sant Gervasi, w rejonie znanym jako Sant Gervasi - la Bonanova. To wyższe partie miasta, z dala od zatłoczonych szlaków turystycznych centrum, więc warto połączyć wizytę ze zwiedzaniem samej Torre Bellesguard, do której zbiornik przylega. Dla miłośników architektury Gaudiego i historii średniowiecznej Katalonii to naturalne uzupełnienie trasy po mniej oczywistych zakątkach miasta.

Kiedy warto przyjechać?

Wnętrze zbiornika jest podziemne i chłodne przez cały rok, co czyni je przyjemnym punktem programu również latem, gdy temperatury w Barcelonie bywają wysokie. Miejsce bywa wykorzystywane do wystaw i wydarzeń kulturalnych, dlatego warto sprawdzić aktualny harmonogram przed wizytą, ponieważ dostępność nie zawsze jest stała przez cały rok.

Najczęstsze pytania

Czym dokładnie jest Dipòsit d'aigües del Rei Martí? To dawny podziemny zbiornik na wodę deszczową, zbudowany w XIX wieku na miejscu średniowiecznej twierdzy, dziś zaadaptowany na przestrzeń kulturalną.

Dlaczego nazwa nawiązuje do króla Marcina? Ponieważ na tym wzgórzu stała niegdyś twierdza, w której ostatnie lata życia (1408–1410) spędził król Marcin I Ludzki, ostatni władca dynastii panującej w Barcelonie.

Czy zbiornik ma związek z Gaudim? Tak — sąsiaduje bezpośrednio z Torre Bellesguard, zaprojektowaną przez Antoniego Gaudiego w latach 1900–1909 na fundamentach dawnej rezydencji królewskiej.

Kiedy odkryto ten zabytek? Przypadkowo w 2001 roku, podczas prac budowlanych — wcześniej teren porastał zapomniany las sosnowy.