crkva svetog Martina biskupa

Kościół św. Marcina Biskupa (Crkva svetog Martina biskupa) to parafialna świątynia w Svetim Lovreču, niewielkim miasteczku w głębi Istrii w Chorwacji. Uchodzi za najważniejszy zabytek miejscowości i jeden z najciekawszych przykładów wczesnego romanizmu na półwyspie.

Gdzie stoi kościół?

Budowla znajduje się przy głównym placu Svetego Lovreča, w samym sercu starego miasteczka. Do jej południowej ściany dobudowano miejską lożę, dlatego plac i kościół tworzą jedną, zwartą całość. Wystarczy spacer po centrum, by trafić pod jego mury.

Jak wygląda i z jakiego jest okresu?

To trójnawowa bazylika z trzema absydami. Opisy turystyczne datują ją na XI wiek, a w połowie XX wieku przeszła odnowę. Źródła różnią się w ocenie rangi zabytku: według jednych to największy kościół romański w Istrii, według innych – najlepiej zachowany wczesnoromański kościół na półwyspie. W obu wersjach chodzi o budowlę wyjątkową w skali regionu.

Co warto zobaczyć w środku?

Freski

W północnej i południowej absydzie zachowały się freski pochodzące z okresu renesansu ottońskiego, czyli z czasów, gdy kościół był jeszcze młody. Północna absyda ma dodatkowo późniejszą warstwę malowideł z XIV wieku, powstałą pod wpływem sztuki włoskiej. Dzięki temu w jednym miejscu można zobaczyć dwa odmienne style, rozdzielone kilkoma stuleciami. Kościół jest jednym z punktów szlaku „Istarske freske”, promowanego przez regionalną turystykę.

Organy

Wnętrze kryje najstarsze organy w Istrii. Wykonał je w 1735 roku mistrz Petar Nakić (Pietro Nacchini), a w 2013 roku instrument został odrestaurowany. Dla miłośników muzyki i rzemiosła to osobny powód, by tu zajrzeć.

Czy można wejść do środka?

Klucz do kościoła przechowywany jest w biurze parafialnym w Svetim Lovreču. Jeśli drzwi są zamknięte, trzeba się tam zgłosić. Warto zaplanować to z wyprzedzeniem i zapytać na miejscu o możliwość zwiedzania.

Najczęstsze pytania

Z jakiego wieku pochodzi kościół św. Marcina?

Z XI wieku, według opisów istryjskich źródeł turystycznych. W połowie XX wieku został odnowiony.

Czym wyróżniają się freski?

Freski w absydach północnej i południowej pochodzą z okresu renesansu ottońskiego, a północna absyda ma też warstwę z XIV wieku z wpływami włoskimi.

Co to za organy?

To najstarsze organy w Istrii, dzieło Petara Nakicia z 1735 roku, odrestaurowane w 2013 roku.

Gdzie dostać klucz?

W biurze parafialnym w Svetim Lovreču.

Czy to ten sam kościół co kościół św. Wawrzyńca?

Nie. W miasteczku znajduje się także osobna świątynia pod wezwaniem św. Wawrzyńca; kościół św. Marcina to inna budowla, stojąca przy głównym placu.

Dla kogo to miejsce?

Dla osób interesujących się architekturą romańską, średniowiecznym malarstwem ściennym i historią muzyki organowej. To także dobry przystanek podczas wycieczki po środkowej Istrii, w połączeniu ze spacerem po urokliwych uliczkach Svetego Lovreča i zwiedzaniem miejskiej loggi przy głównym placu. Przy odrobinie planowania wizyta pozwala poznać jeden z najstarszych zachowanych kościołów regionu.