Cimburk

Cimburk to ruiny gotyckiego zamku wznoszące się nad Koryčanami, w samym sercu wzgórz Chřiby na Morawach. Do miasta jest stąd niewiele ponad 4 kilometry, więc wyprawa na zamczysko to naturalny punkt jednodniowej wycieczki z Koryčan, popularny wśród miłośników pieszych szlaków i historii regionu.

Kto zbudował zamek i kiedy?

Budowę Cimburku datuje się na lata 1327–1333. Wzniósł go Bernard z Cimburka, przedstawiciel możnego morawskiego rodu, który wcześniej władał inną warownią o tej samej nazwie w okolicach Svitav. W 1348 roku Bernard przeniósł się właśnie tutaj, czyniąc z nowego zamku główną siedzibę rodu. Obiekt powstał jako typowy przykład gotyckiej architektury obronnej pierwszej połowy XIV wieku, z wyraźnymi wpływami francuskiego budownictwa fortyfikacyjnego, co w tamtym czasie na Morawach nie było regułą.

Jak zmieniał się zamek w kolejnych dekadach?

W 1353 roku posiadłość przeszła w ręce margrabiego Jana Henryka, brata cesarza Karola IV, który odebrał ją Ctiborowi z Cimburka. Nowy właściciel nie był zadowolony z dotychczasowej rezydencji mieszkalnej wbudowanej w narożnik zewnętrznego muru i zdecydował się na rozbudowę – powstał prostokątny w planie pałac, przylegający do istniejącej wieży. Zamek rozwijał się więc etapami, dopasowując się do potrzeb kolejnych właścicieli.

Co wydarzyło się z zamkiem w XV wieku?

Warownia nie ominęła turbulencji tamtych czasów – w bliżej nieokreślonych okolicznościach doszło do zniszczeń, które w 1468 roku naprawił Štěpán z Vartnova. Ten epizod pokazuje, że Cimburk przez cały XV wiek pozostawał obiektem użytkowanym i utrzymywanym, a nie opuszczoną ruiną.

Kiedy zamek przestał pełnić funkcję obronną?

Pod koniec XVII wieku Cimburk stracił znaczenie militarne, a w 1720 roku został ostatecznie opuszczony. Zaczął wtedy popadać w ruinę, choć nie zniknął z pola widzenia badaczy i podróżników. W 1793 roku warownię opisał Josef Schwoy, austriacki topograf i historyk, który dokumentował zabytki i krajobraz monarchii habsburskiej – jego relacja to jedno z najstarszych znanych opracowań poświęconych temu miejscu.

Co dzieje się z ruinami dzisiaj?

Prace konserwatorskie przy Cimburku rozpoczęto na początku XX wieku, a kolejne akcje ratunkowe prowadzono w latach 30. i w 1940 roku. Od 1973 roku zamek figuruje jako chroniony zabytek kultury. Obecnie opiekę nad ruinami sprawuje lokalne stowarzyszenie Polypeje, które zajmuje się zabezpieczaniem murów, dokumentacją i udostępnianiem obiektu zwiedzającym – dzięki temu Cimburk pozostaje miejscem żywym, a nie tylko archiwalnym zapisem.

Najczęstsze pytania

Jak daleko jest do zamku Cimburk z Koryčan? Ruiny leżą około 4 km na wschód od miasta, w paśmie Chřiby.

Kto wybudował Cimburk? Zamek powstał z inicjatywy Bernarda z Cimburka w latach 1327–1333.

Czy zamek był kiedyś zniszczony i odbudowany? Tak, uszkodzenia naprawiono w 1468 roku za sprawą Štěpána z Vartnova.

Od kiedy Cimburk jest ruiną? Zamek utracił funkcję obronną pod koniec XVII wieku i został opuszczony w 1720 roku.

Kto dziś opiekuje się zabytkiem? Od początku XX wieku prowadzone są prace konserwatorskie, a obecnie ruiny utrzymuje stowarzyszenie Polypeje.