Church of the Holy Trinity in Jiřetín pod Jedlovou

Kościół Trójcy Świętej w Jiřetínie pod Jedlovou stoi pośrodku miejscowego rynku, Jiřího náměstí, w gminie Jiřetín pod Jedlovou w kraju usteckim, w powiecie Děčín, na północy Czech, w rejonie Lužických hor (Gór Łużyckich), niedaleko granicy z Niemcami i Polską. To rzymskokatolicki kościół parafialny, choć jego początki są luterańskie — świątynia powstała jeszcze przed kontrreformacją jako zbór ewangelicki.

Skąd wzięła się ta świątynia?

Budowę kościoła rozpoczęto pod koniec XVI wieku, w 1587 lub 1590 roku, z inicjatywy miejscowej gminy luterańskiej. Konsekracji dokonano w 1612 roku, rok po zakończeniu prac budowlanych. Na przełomie XVIII i XIX wieku obiekt przeszedł gruntowną przebudowę w duchu późnego baroku, która nadała mu obecny wygląd — z tego okresu pochodzi też większość detali architektonicznych widocznych dzisiaj. Od 1966 roku kościół figuruje w rejestrze czeskich zabytków kultury (kulturní památka), co chroni go przed dalszymi ingerencjami w bryłę i wystrój.

Co widać na zewnątrz?

Charakterystycznym elementem sylwetki kościoła jest barokowa wieża, wzniesiona w 1793 roku. Pół wieku później, w 1846 roku, zamontowano na niej cztery tarcze zegarowe, po jednej z każdej strony, dzięki czemu czas widać z dowolnego miejsca na rynku. Wieża i bryła kościoła dominują nad Jiřího náměstí, wokół którego stoją także barokowe figury świętych oraz duża barokowa plebania, położona na południowy wschód od świątyni. Taki układ — kościół, plebania i figury wokół wspólnego placu — jest typowy dla małych miejscowości tego regionu.

Co znajduje się wewnątrz?

Wyposażenie wnętrza ma charakter barokowy, a ołtarz główny pochodzi z XVIII wieku. Na szczególną uwagę zasługują dwa obrazy ołtarzowe przedstawiające Trójcę Świętą oraz Zmartwychwstanie Chrystusa — ich autorem jest Johann Birnbaum (1793–1872), malarz urodzony właśnie w Jiřetínie. Obrazy te łączą historię świątyni z lokalną tradycją artystyczną i są jednym z głównych powodów, dla których warto zajrzeć do środka, jeśli kościół jest akurat otwarty.

Dla kogo to miejsce?

Kościół w Jiřetínie pod Jedlovou zainteresuje przede wszystkim osoby zwiedzające Lužické hory i pobliskie České Švýcarsko (Szwajcarię Czeską) — to popularne regiony turystyczne po czeskiej stronie granicy, znane z tras pieszych i skalnych formacji. Sam kościół, jako dominanta rynku, stanowi naturalny punkt orientacyjny podczas spaceru po miejscowości i dobry punkt wyjścia do dalszego zwiedzania okolicy, zanim wyruszy się dalej w góry.

Najczęstsze pytania

Jakiego wyznania jest kościół w Jiřetínie pod Jedlovou? Obecnie jest to rzymskokatolicki kościół parafialny, choć zbudowano go jako świątynię luterańską.

Kiedy powstał kościół? Budowę rozpoczęto w 1587 lub 1590 roku, a konsekracja odbyła się w 1612 roku.

Czym wyróżnia się wieża kościoła? Barokowa wieża pochodzi z 1793 roku, a w 1846 roku zamontowano na niej cztery tarcze zegarowe.

Czy kościół jest zabytkiem? Tak, od 1966 roku jest wpisany na czeską listę zabytków kultury.

Gdzie dokładnie leży Jiřetín pod Jedlovou? To niewielka gmina w powiecie Děčín, w kraju usteckim, w rejonie Lužických hor, blisko granicy Czech z Niemcami i Polską.