Church of the Exaltation of the Holy Cross in Jablonec nad Nisou

Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego w Jabloncu nad Nisou to starokatolicki kościół, który od ponad stu lat należy do najbardziej charakterystycznych budowli sakralnych tego miasta w północnych Czechach. Świątynia stoi w Jabloncu nad Nisou, mieście leżącym w kraju libereckim, i od 1958 roku jest chroniona jako zabytek kultury Republiki Czeskiej.

Kto zaprojektował kościół i kiedy powstał?

Projekt świątyni przygotował w 1900 roku miejscowy architekt Josef Zasche. Budowę ukończono 31 sierpnia 1902 roku, a poświęcenie kościoła odbyło się 8 listopada tego samego roku. Koszt inwestycji wyniósł 52 tysiące koron — prace budowlane prowadziła firma budowniczego Emiliana Herbiga, natomiast nad całością czuwał sam autor projektu, dbając o zgodność realizacji z pierwotną koncepcją.

Dlaczego kościół uznawany jest za zabytek secesji?

Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego uchodzi za najcenniejszy zabytek secesyjny w Jabloncu nad Nisou i zalicza się do grona najważniejszych secesyjnych budowli sakralnych w Europie. Charakteryzuje go smukła wieża oraz stonowana dekoracja sztukatorska, a wnętrze utrzymane jest w powściągliwym, oszczędnym stylu — bez nadmiaru zdobień, typowych dla wcześniejszych stylów historyzujących. Taka forma architektoniczna odzwierciedlała ducha epoki, w której secesja poszukiwała nowego, lżejszego języka dla budownictwa sakralnego.

Jakiej wspólnocie służy świątynia?

Budynek od początku pełnił funkcję kościoła starokatolickiego, czyli świątyni wspólnoty, która oddzieliła się od Kościoła rzymskokatolickiego po soborze watykańskim I. W Jabloncu nad Nisou, mieście o silnych tradycjach przemysłu szklarskiego i różnorodnej historii wyznaniowej, taka świątynia stanowiła ważny punkt na mapie lokalnego życia religijnego przełomu XIX i XX wieku.

Czy kościół pełni funkcje religijne do dziś?

Tak — do dziś w kościele odbywają się regularne nabożeństwa starokatolickie. Świątynia nie stała się więc jedynie zabytkiem oglądanym z zewnątrz, lecz pozostaje żywym miejscem kultu, które nieprzerwanie służy swojej wspólnocie od ponad wieku.

Gdzie dokładnie znajduje się kościół?

Obiekt leży w granicach Jablonca nad Nisou, w powiecie jablonieckim, w kraju libereckim, w północnych Czechach. Współrzędne geograficzne kościoła to 50.7251, 15.1861.

Najczęstsze pytania

Kto był architektem kościoła? Projekt opracował Josef Zasche, architekt działający w Jabloncu nad Nisou, który przygotował koncepcję budowli w 1900 roku.

Kiedy kościół został wybudowany i poświęcony? Budowę zakończono 31 sierpnia 1902 roku, a uroczyste poświęcenie odbyło się 8 listopada 1902 roku.

Ile kosztowała budowa? Całkowity koszt inwestycji wyniósł 52 tysiące koron.

Jakiej wspólnocie religijnej służy kościół? Jest to świątynia Kościoła starokatolickiego, w której do dziś odbywają się regularne nabożeństwa.

Czym wyróżnia się architektura kościoła? Secesyjną formą ze smukłą wieżą i stonowaną dekoracją sztukatorską — kościół uznawany jest za jeden z najcenniejszych zabytków secesji sakralnej w Europie i od 1958 roku podlega ochronie konserwatorskiej.