Church de Sant Genís de Plegamans

Kościół Sant Genís de Plegamans to główna świątynia parafialna gminy Palau-solità i Plegamans, leżącej w komarce Vallès Occidental, w prowincji Barcelona. Budowla, wzniesiona w połowie XX wieku z surowej cegły, zastąpiła znacznie starszy kościół romański, który nie przetrwał wojny domowej. Dziś to jeden z symboli miasteczka i punkt obowiązkowy dla każdego, kto interesuje się katalońską architekturą sakralną XX wieku.

Skąd wzięła się dzisiejsza świątynia?

Pierwotny kościół pod wezwaniem świętego Genezjusza miał rodowód sięgający średniowiecza, jednak został zniszczony w 1936 roku, w trakcie hiszpańskiej wojny domowej. Odbudowę powierzono architektowi Isidre Puigowi i Boadzie, który w latach 1942–1944 wzniósł nową świątynię niemal od podstaw. Efektem jego pracy jest budowla utrzymana w charakterystycznym dla epoki stylu — surowa cegła jako główny materiał budowlany, prosta bryła i czytelna geometria.

Jak zbudowany jest kościół?

Świątynia ma układ jednonawowy, zamknięty od wschodu wielobocznym, siedmiobocznym prezbiterium, wokół którego biegnie wewnętrzne obejście (ambit) — rozwiązanie rzadziej spotykane w niewielkich kościołach parafialnych. Fasadę główną otwiera okrągła rozeta, a wejście prowadzi przez wąski, ostrołukowy portal. Dach pokryto typową dla regionu ceramiczną dachówką, a linię okapów podkreślają wąskie gzymsy. Elewacje ożywiają ślepe ostrołukowe arkady, niewielkie rozetki i grupowane trójkątne otwory okienne.

Kościelna wieża, dobudowana dopiero w 1992 roku, ma plan wieloboczny i podzielona jest na trzy kondygnacje z wydłużonymi oknami, zwieńczone spadzistym dachem. W 1998 roku od strony wejścia powstał portyk z trzema arkadami w kształcie pełnego łuku, który dziś jest pierwszym elementem widocznym dla osób przybywających na plac przed kościołem.

Co można zobaczyć w środku?

Wnętrze prezbiterium zdobią freski autorstwa malarza Jaume Busquetsa, powstałe w latach 50. XX wieku, mniej więcej w tym samym czasie co rozeta na fasadzie. W tympanonie nad wejściem umieszczono przedstawienie oblicza Chrystusa — motyw, który od razu przyciąga wzrok osób wchodzących na plac kościelny. Całość została wpisana do katalońskiego Inwentarza Dziedzictwa Architektonicznego (IPAC), co potwierdza wartość obiektu jako części lokalnego dziedzictwa, mimo że sama budowla liczy sobie niespełna sto lat.

Gdzie to jest i jak trafić na miejsce?

Kościół stoi na Placu Sant Genís (Plaça de Sant Genís), w centrum Palau-solità i Plegamans, gminy należącej do diecezji Terrassa. Miasteczko leży w komarce Vallès Occidental, w zasięgu aglomeracji barcelońskiej, co czyni je wygodnym celem wycieczki dla osób zwiedzających okolice stolicy Katalonii. Warto połączyć wizytę ze spacerem po centrum gminy, gdzie kościół pełni rolę naturalnego punktu orientacyjnego.

Najczęstsze pytania

Czy dzisiejszy kościół to oryginalna, średniowieczna budowla? Nie. Wcześniejszy, romański kościół pod tym samym wezwaniem został zniszczony w 1936 roku podczas wojny domowej. Obecna świątynia powstała od podstaw w latach 1942–1944.

Kto zaprojektował kościół? Autorem projektu był architekt Isidre Puig i Boada.

Co jest najbardziej charakterystyczne w architekturze kościoła? Siedmioboczne prezbiterium z wewnętrznym obejściem, surowa cegła jako materiał elewacji oraz okrągła rozeta na fasadzie głównej.

Kiedy powstały wieża i portyk wejściowy? Wieża została dobudowana w 1992 roku, a portyk przy wejściu w 1998 roku — obie realizacje znacznie później niż sam korpus kościoła.