Chapel of the Saints of Mollavao

Kaplica Świętych z Mollavao (Capela dos Santos de Mollavao) to dziś przede wszystkim opowieść o zniknionym barokowym zabytku Pontevedry – murów świątyni już nie ma, ale jej ślady wciąż da się odnaleźć w kilku miejscach miasta. To nietypowy, ale ciekawy punkt na mapie dla osób, które lubią tropić historię ukrytą za współczesną zabudową.

Co się stało z kaplicą?

Budowę świątyni zlecił w 1737 roku Juan de Marzoa, a prace ukończono cztery lata później, w 1741 roku. Powstała wtedy niewielka barokowa kaplica z wyraźnymi wpływami architektury portugalskiej – styl ten był w tamtym okresie popularny po obu stronach granicy w Galicji. Fasadę zdobiła wnęka z kamienną figurą świętego Franciszka, a całość otaczały kolumny zwieńczone rzeźbami aż dziesięciu postaci: świętego Jakuba, świętego Józefa, świętego Jana, świętego Piotra, świętego Michała, świętego Antoniego, świętego Marcina, świętego Lupusa, Matki Boskiej oraz Anioła Stróża. Taki komplet figur na kolumnach był w skali lokalnej rozwiązaniem dość rzadkim i świadczył o ambicjach fundatorów.

Kaplica przetrwała nieco ponad sto lat. W połowie XIX wieku budynek opuszczono, a z czasem zaczął popadać w ruinę. Zamiast rozbiórki bez śladu, część elementów architektonicznych i rzeźb przeniesiono w inne miejsca – trafiły między innymi na cmentarz w Salcedo, na cmentarz Santo Amaro oraz do kaplicy San Brais. Dzięki temu dorobek dawnej świątyni nie zniknął całkowicie, tylko rozproszył się po mieście.

Ostateczny cios dla dawnego miejsca kultu przyszedł w 1927 roku, gdy na terenie po kaplicy wzniesiono elektrownię Mollavao – budynek związany z elektryfikacją Pontevedry w pierwszych dekadach XX wieku. To właśnie ta industrialna architektura zajmuje dziś działkę, na której niegdyś stała barokowa świątynia.

Co zobaczysz na miejscu?

Pod adresem, gdzie niegdyś stała kaplica, dziś stoi budynek dawnej elektrowni Mollavao – przykład architektury przemysłowej z lat 20. XX wieku. Miejscowe władze rozważają nadanie mu nowej, publicznej funkcji, więc warto traktować tę wizytę jako spotkanie z historią energetyki miasta, a nie z sakralnym zabytkiem. Samej kaplicy na miejscu nie zobaczysz.

Jeśli zależy ci na kontakcie z oryginalnymi elementami świątyni, trop prowadzi dalej. Na cmentarzu Santo Amaro w rodzinnym panteonie Sánchez Cantón zachowała się figura świętego Franciszka pochodząca z kaplicy w Mollavao – to najbardziej namacalny ślad dawnego wystroju, jaki można dziś obejrzeć. Kolejnych elementów szukać można na cmentarzu w Salcedo oraz w kaplicy San Brais, dokąd trafiły pozostałe rzeźby i detale architektoniczne.

Jak dotrzeć?

Mollavao to dzielnica leżąca w granicach Pontevedry, więc dotarcie na miejsce nie wymaga wyjazdu poza miasto. Centrum Pontevedry, znane z kompaktowego układu i ruchu pieszego, znajduje się w niedalekiej odległości, a samą okolicę najwygodniej zwiedzać pieszo lub miejskim transportem publicznym. Warto połączyć wizytę w Mollavao ze zwiedzaniem wspomnianych cmentarzy i kaplicy San Brais – rozproszenie zabytku po mieście samo w sobie tworzy niecodzienną trasę spacerową śladami dawnej świątyni.

Kiedy przyjechać?

Ponieważ to miejsce ma charakter historyczno-industrialny, a nie czynny obiekt sakralny z ustalonymi godzinami otwarcia, można je odwiedzić o dowolnej porze roku. Galicyjski klimat sprzyja spacerom wiosną i jesienią, kiedy temperatury są łagodniejsze niż latem, a mniejszy ruch turystyczny ułatwia spokojne zwiedzanie okolicy i pobliskich cmentarzy.

Najczęstsze pytania

Czy kaplica Świętych z Mollavao nadal istnieje? Nie. Budynek opuszczono w połowie XIX wieku, a w 1927 roku na jego miejscu postawiono elektrownię Mollavao, która stoi tam do dziś.

Kto i kiedy wybudował kaplicę? Budowę zlecił Juan de Marzoa w 1737 roku, a prace zakończono w 1741 roku. Powstała barokowa świątynia z wpływami architektury portugalskiej.

Gdzie można zobaczyć elementy dawnej kaplicy? Figura świętego Franciszka znajduje się w panteonie rodziny Sánchez Cantón na cmentarzu Santo Amaro. Pozostałe rzeźby i detale trafiły na cmentarz w Salcedo oraz do kaplicy San Brais.

Co dziś stoi na miejscu dawnej kaplicy? Budynek dawnej elektrowni Mollavao z 1927 roku, obiekt o wartości historyczno-przemysłowej, dla którego miasto rozważa nowe, publiczne przeznaczenie.