Castro de Moldes

Castro de Moldes to stanowisko archeologiczne z epoki żelaza na wzgórzu w gminie Viana do Castelo, na północy Portugalii. Osada obronna, zwana też Castro do Monte do Castelo de Neiva, leży w parafii Castelo do Neiva, na prawym brzegu rzeki Neiva. To jedno z ciekawszych miejsc, by zobaczyć, jak żyli mieszkańcy północno-zachodniego krańca Półwyspu Iberyjskiego, zanim dotarli tam Rzymianie.

Czym jest castro?

Castro to ufortyfikowana osada na wzniesieniu, typowa dla kultury castrense, która dominowała w północno-zachodniej części Półwyspu Iberyjskiego w epoce żelaza. Wybierano wzgórza o dobrej widoczności, a mieszkańców chroniły kamienne mury. Castro de Moldes jest jednym z takich miejsc w okolicach Viana do Castelo i ma duże znaczenie dla lokalnej społeczności oraz historii parafii.

Co odkryły wykopaliska?

Prace archeologiczne prowadzone w pierwszej połowie lat 80. XX wieku ujawniły osadę o dużych rozmiarach. Najbardziej imponujący jest system obronny: pięć koncentrycznych linii murów, wzmocnionych wieżami na południowym stoku. Domy miały okrągły plan, część z nich wyposażono w przedsionki. Oddzielały je brukowane uliczki, co pokazuje, że zabudowa była zaplanowana, a nie przypadkowa.

Znalezione przedmioty świadczą o intensywnej romanizacji osady. Życie na wzgórzu nie zatrzymało się więc wraz z przybyciem Rzymian, a mieszkańcy przejmowali nowe wzorce i towary.

Historia po epoce żelaza

Strategiczne położenie wzgórza doceniano także w średniowieczu. Pierwsza znana wzmianka o zamku w tym miejscu pochodzi z początku XII wieku. Od 1970 roku stanowisko ma status obiektu o znaczeniu publicznym (Imóvel de Interesse Público), czyli jest oficjalnie chronione jako zabytek.

Jak zwiedzać?

Współrzędne miejsca to około 41,614 N, 8,785 W. Castro znajduje się na szlaku archeologicznym gminy Viana do Castelo i jest wymieniane wśród atrakcji lokalnego geoparku. Można do niego dotrzeć także pieszo: kołowy szlak PR13 (Trilho do Castro de Moldes) ma około 11 km i niski poziom trudności, więc nadaje się na spokojną wycieczkę z rodziną.

Najczęstsze pytania

Z jakiej epoki pochodzi Castro de Moldes? Z epoki żelaza, choć ślady romanizacji i wzmianka o średniowiecznym zamku pokazują, że miejsce było ważne znacznie dłużej.

Gdzie się znajduje? W parafii Castelo do Neiva, w gminie Viana do Castelo, na prawym brzegu rzeki Neiva.

Co jest tu najciekawsze? Pięć koncentrycznych linii murów z wieżami oraz okrągłe domy rozdzielone brukowanymi ulicami.

Czy da się tu dojść pieszo? Tak, szlakiem PR13 o długości około 11 km i niskim stopniu trudności.

Czy miejsce jest chronione? Tak, od 1970 roku ma status obiektu o znaczeniu publicznym.