Castillo de Novallas

Castillo de Novallas to średniowieczny zamek stojący w miasteczku Novallas, w prowincji Saragossa, w regionie Aragonia. Z jego murów roztacza się widok na dolinę rzeki Queiles i pasmo górskie Moncayo, co czyni to miejsce jednym z ciekawszych punktów widokowych w okolicy.

Skąd wzięła się ta budowla?

Początki zamku sięgają okresu między X a XII wiekiem, czasów panowania muzułmańskiego na tych ziemiach. Pierwotną, strategicznie usytuowaną warownię wznieśli muzułmanie, a zdobył ją później król Alfons I Aragoński. Władca przekazał fortecę zakonowi templariuszy w drugiej połowie XII wieku, co na kolejne dekady związało dzieje zamku z tym słynnym zakonem rycerskim.

Najstarsza część budowli to wieża obronna wzniesiona w XII wieku z ciosanego kamienia, licząca co najmniej cztery kondygnacje, z wejściem umieszczonym na wysokości pierwszego piętra — typowe rozwiązanie w tego typu konstrukcjach obronnych. Wieżę otaczał dodatkowo mur w formie tzw. albacary, czyli zewnętrznego pierścienia obronnego.

Jak zmieniał się zamek na przestrzeni wieków?

W XIV wieku, w czasie wojny dwóch Piotrów (konfliktu między Kastylią a Koroną Aragonii), dobudowano drugą wieżę, wzmacniając możliwości obronne kompleksu. Stulecie później, w XV wieku, warownię otoczono strukturą o charakterze pałacowym, co nadało jej bardziej rezydencjonalny charakter.

Przez wieki zamek zmieniał właścicieli. Po templariuszach trafił w ręce rodu Ruiz de Liori w XIV wieku, następnie rodziny Torrellas w XV wieku, a w XVII wieku należał do rodu Urriés de Ayerbe. Każda z tych rodzin pozostawiła swój ślad w historii tego miejsca, choć rdzeń architektoniczny — średniowieczna wieża i mury obronne — przetrwał do dziś.

Co dzieje się z zamkiem dzisiaj?

Po hiszpańskiej desamortyzacji z 1836 roku, w wyniku której majątki kościelne i zakonne trafiały pod zarząd świecki, zamek nabyła gmina Novallas. Od tego czasu pozostaje własnością municypalną. W 1991 roku przeszedł gruntowną rehabilitację, dzięki której budynek zaadaptowano na siedzibę ratusza — funkcję tę pełni do dziś.

Od stycznia 2016 roku w murach zamku działa również Centrum Interpretacji poświęcone śladom archeologicznym regionu Tarazona i Moncayo. To właśnie tutaj można poznać bliżej historię tej części Aragonii, obejrzeć eksponaty związane z dziedzictwem archeologicznym okolicy i dowiedzieć się więcej o osadnictwie na tych terenach na przestrzeni wieków.

Jak dotrzeć na miejsce?

Novallas leży w prowincji Saragossa, w bliskim sąsiedztwie miasta Tarazona i pasma Moncayo. Zamek znajduje się w centrum miasteczka, co czyni go łatwo dostępnym punktem podczas zwiedzania regionu — najlepiej dotrzeć tu samochodem, korzystając z lokalnych dróg łączących miejscowości doliny rzeki Queiles.

Co warto zobaczyć na miejscu?

Zwiedzający mogą podziwiać zachowaną średniowieczną wieżę obronną, pozostałości muru w formie albacary oraz późniejsze, pałacowe elementy zabudowy z XV wieku. Warto też wejść do siedziby ratusza mieszczącej się w zamku i odwiedzić centrum interpretacji archeologicznej, a na koniec — zatrzymać się na chwilę, by spojrzeć na panoramę doliny Queiles i góry Moncayo w tle.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Ze względu na łagodny klimat śródziemnomorski regionu, najprzyjemniejsze pory na wizytę to wiosna i jesień, kiedy temperatury są umiarkowane, a okoliczne krajobrazy — szczególnie widoki na Moncayo — prezentują się najbardziej malowniczo.

Najczęstsze pytania

Czy zamek można zwiedzać w środku? Tak, w budynku mieści się ratusz gminy Novallas oraz centrum interpretacji archeologicznej, dostępne dla zwiedzających w godzinach otwarcia.

Kto zbudował zamek w Novallas? Pierwotną warownię wznieśli muzułmanie między X a XII wiekiem, a po zdobyciu przez Alfonsa I Aragońskiego trafiła ona w ręce zakonu templariuszy.

Jaki jest związek zamku z templariuszami? W drugiej połowie XII wieku zamek został przekazany w encomiendę zakonowi templariuszy, którzy zarządzali nim przez pewien czas jako strategicznym punktem obronnym regionu.

Co można zobaczyć z zamkowych murów? Z zamku rozciąga się widok na dolinę rzeki Queiles oraz górę Moncayo, co czyni to miejsce atrakcyjnym punktem widokowym dla odwiedzających region Tarazona.