Castell de Vilafortuny

Castell de Vilafortuny to średniowieczny zamek stojący w dzielnicy Vilafortuny w Cambrils, na wybrzeżu Costa Daurada w prowincji Tarragona. Choć z zewnątrz wygląda jak kameralna warownia otoczona zielenią, jego historia sięga XII wieku i wiąże się z początkami samego Cambrils.

Skąd wzięła się nazwa i kto zbudował zamek?

Pierwsza wzmianka o Vilafortuny pochodzi z dokumentu lokacyjnego Cambrils z 1152 roku, w którym teren przypisano niejakiemu Guillemowi de Fortuny. Dwa lata później, w 1154 roku, Guillem zawarł porozumienie z hrabią Barcelony Ramonem Berenguerem IV, na mocy którego zobowiązał się zasiedlić okolicę i wznieść tu zamek, uznając zwierzchnictwo wyłącznie hrabiego Barcelony, a nie żadnego innego pana feudalnego. To właśnie od jego nazwiska wzięła się nazwa miejscowości i samego zamku – Vilafortuny, czyli "wioska Fortuny'ego".

Już w 1194 roku przy zamku funkcjonował kościół parafialny, co świadczy o tym, że osada wokół warowni szybko się rozwinęła.

Dlaczego zamek był wielokrotnie niszczony?

Położenie blisko wybrzeża, choć dziś stanowi atut turystyczny, przez wieki było źródłem zagrożenia. Vilafortuny leżało na trasie najazdów piratów saraceńskich i wielokrotnie padało ofiarą grabieży. Odnotowany napad i zniszczenia z 1582 roku każą przypuszczać, że zamek musiał zostać odbudowany wcześniej, prawdopodobnie między XV a XVI wiekiem – stąd tak niewiele przetrwało z pierwotnej, dwunastowiecznej konstrukcji.

Jak zmieniali się właściciele zamku?

W 1760 roku ród Pinós, markizowie de Barberà, sprzedali posiadłość kupcowi z Reus, Salvadorowi de Marchowi i Bellverowi, który przeprowadził jej gruntowny remont. Majątek przeszedł następnie na jego potomków – Joaquima de Miró i de March oraz Ferrana de Miró i d'Ortafà. Później zamek trafił w ręce tarragońskiej rodziny Castellarnau, a stamtąd do Marquesy de Mesa de Asta.

Ciekawym epizodem w historii budowli jest okres wojny domowej w Hiszpanii – zamek został wówczas skonfiskowany przez republikanów i służył jako kwatera Brygad Międzynarodowych.

Co można zobaczyć dzisiaj?

Castell de Vilafortuny jest dziś wpisany na listę dóbr kultury o znaczeniu lokalnym (BCIL). Ze względu na liczne przebudowy na przestrzeni wieków oryginalnych, średniowiecznych elementów zachowało się niewiele – bryła, jaką oglądamy dzisiaj, w dużej mierze odzwierciedla nowożytne renowacje.

Obiekt pełni obecnie funkcję reprezentacyjnej sali eventowej. Na powierzchni około 1665 m² mieszczą się trzy duże, urządzone w rustykalnym stylu sale, wykorzystywane do organizacji wesel, chrztów i komunii. To sprawia, że zamek nie jest zwykłą, "martwą" atrakcją historyczną, lecz żywym miejscem, w którym wciąż toczy się lokalne życie towarzyskie.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Zamek znajduje się w dzielnicy Vilafortuny, między centrum Cambrils a Salou, w niedużej odległości od linii brzegowej Costa Daurada. To dogodny punkt dla osób zwiedzających okolicę pieszo lub rowerem, łącząc spacer po plaży z krótkim odbiciem w stronę zabytkowej architektury. Ponieważ obiekt bywa wynajmowany na prywatne uroczystości, najlepiej zaplanować wizytę z wyprzedzeniem i sprawdzić dostępność na miejscu, zwłaszcza w sezonie wiosenno-letnim, kiedy odbywa się najwięcej wydarzeń.

Najczęstsze pytania

Z którego wieku pochodzi Castell de Vilafortuny? Pierwsze wzmianki o miejscu sięgają 1152–1154 roku, ale zachowana dziś bryła to w dużej mierze efekt przebudów z XV–XVI wieku oraz późniejszych renowacji.

Czy zamek można zwiedzać? Obiekt pełni funkcję sali eventowej (wesela, chrzty, komunie), dlatego dostęp bywa ograniczony do zorganizowanych uroczystości – warto sprawdzić aktualne zasady wizyt na miejscu.

Skąd wzięła się nazwa Vilafortuny? Od Guillema de Fortuny, XII-wiecznego repopulatora, który na mocy umowy z hrabią Barcelony zasiedlił okolicę i wzniósł tu zamek.

Czy zamek ma związek z wojną domową w Hiszpanii? Tak – w tym okresie został skonfiskowany przez republikanów i wykorzystywany jako kwatera Brygad Międzynarodowych.