Can Peixau

Can Peixau to zabytkowa kamienica mieszkalna w Teià, niewielkiej gminie w komarce Maresme, kilkanaście kilometrów na północny wschód od Barcelony. Budynek stoi na skrzyżowaniu ulic Carrer Pau Claris i Carrer Pau Casals, w spokojnej części miasteczka, daleko od tłumów typowych dla nadmorskich kurortów Costa del Maresme. To jeden z tych obiektów, które łatwo przeoczyć, jadąc na plażę, a które warto zobaczyć, jeśli interesuje Cię architektura katalońskiej prowincji.

Jak dotrzeć?

Teià leży przy trasie łączącej Barcelonę z Maresme, tuż nad Alellą i El Masnou. Najwygodniej dojechać samochodem — miasteczko nie ma własnej stacji kolejowej, najbliższe przystanki linii R1 znajdują się w El Masnou lub Alelli, skąd do centrum Teià jest jeszcze kilka kilometrów autobusem lub taksówką. Z Barcelony da się też dojechać regularnymi liniami autobusowymi z okolic Fabra i Puig. Sam budynek znajduje się w zabudowie miejskiej, dojście od centrum jest łatwe i nie wymaga specjalnego przygotowania.

Co zobaczysz?

Can Peixau, znany też lokalnie jako Can Paixau de la Torre, to budowla wzniesiona w 1726 roku, która swój obecny wygląd zawdzięcza gruntownej przebudowie z 1849 roku. Fasada jest symetryczna, ułożona wokół centralnej osi — na parterze i piętrze reprezentacyjnym (tzw. piano nobile) rozmieszczono trzy balkony, a całość wieńczy balustrada. Na tyłach budynku wznosi się kwadratowa wieżyczka z latarnią, charakterystyczny element wielu katalońskich rezydencji tego okresu. Boczne elewacje ozdobiono portykowymi galeriami z półkolistymi arkadami w stylu neoklasycystycznym, a na fasadzie zachowały się (choć w niepełnym stanie) malowane dekoracje imitujące ciosaną kamienną okładzinę.

Budynek jest wpisany do katalońskiego inwentarza dziedzictwa kulturowego (BCIL) od 8 października 2015 roku, z klasyfikacją poziomu B w rozumieniu katalońskiego prawa urbanistycznego. Stan zachowania określa się jako przeciętny — fasada nosi widoczne ślady zniszczeń, typowe dla budynków mieszkalnych użytkowanych nieprzerwanie od dwóch wieków. Can Peixau jest własnością prywatną i mieści cztery lokale mieszkalne, z których trzy pozostają obecnie niezamieszkane. Budynek nie jest muzeum ani obiektem turystycznym w klasycznym sensie — ogląda się go z zewnątrz, jako przykład architektury rezydencjonalnej Maresme z XVIII i XIX wieku.

Kiedy przyjechać?

Teià najlepiej zwiedzać wiosną lub jesienią, gdy temperatury są przyjemne, a okoliczne winnice — region słynie z lokalnej odmiany winogron pansa blanca — prezentują się najbardziej fotogenicznie. Latem miasteczko bywa punktem wypadowym dla turystów jadących na plaże Maresme, ale sama wizyta przy Can Peixau nie zależy od sezonu — budynek ogląda się z ulicy przez cały rok. Warto połączyć krótki przystanek tutaj ze zwiedzaniem centrum Teià i pobliskich winnic lub z wycieczką do sąsiedniej Alelli.

Najczęstsze pytania

Czy do Can Peixau można wejść? Nie — to prywatna kamienica z lokalami mieszkalnymi, budynek ogląda się z zewnątrz.

Skąd pochodzi nazwa budynku? Nazwa Can Peixau, znana też jako Can Paixau de la Torre, wiąże się z tradycyjną katalońską konwencją nazywania rezydencji od nazwiska lub przezwiska rodziny właścicieli.

Czym różni się od Can Peixau w Badalonie? To dwa różne obiekty o podobnej nazwie — budynek w Badalonie ma inną, znacznie starszą historię związaną z średniowieczną fortyfikacją, natomiast Can Peixau w Teià jest osiemnastowieczną rezydencją przebudowaną w XIX wieku.

Ile czasu trzeba na zwiedzanie? Wystarczy kilka minut, aby obejrzeć fasadę i wieżyczkę — to przystanek na trasie spacerowej po Teià, nie samodzielna atrakcja na cały dzień.