Brulmolen

Brulmolen to dawny młyn wodny stojący nad rzeczką Zwarte Beek w Beringen, w belgijskim regionie Limburgia. Choć dziś budynek pełni funkcję prywatnego domu mieszkalnego, jego historia sięga średniowiecza i jest jednym z ciekawszych świadectw dawnego przemysłu młynarskiego tego regionu.

Skąd wzięła się nazwa i jak długa jest historia młyna?

Pierwsze wzmianki o młynie w tym miejscu pochodzą sprzed 1360 roku — pierwotna konstrukcja była drewniana, szkieletowa, typowa dla ówczesnego budownictwa młynów wodnych w dolinach mniejszych cieków wodnych Flandrii. Młyn wykorzystywał energię płynącej wody Zwarte Beek do napędzania koła podsiębiernego, czyli takiego, w którym woda uderza w łopaty koła poniżej jego osi.

Jak zmieniał właścicieli na przestrzeni wieków?

Zachowane dokumenty pozwalają prześledzić losy młyna od XIX wieku. W 1844 roku właścicielką była Johanne Wouters, kobieta żyjąca z własnego majątku, mieszkająca w Beringen. Po jej śmierci młyn przechodził przez kolejnych spadkobierców, aż w 1902 roku odkupił go Jan Gijsbers-Coymans, młynarz z Beringen, od dzieci Louisa Janssens-Wouters. To właśnie za jego czasów młyn przeszedł gruntowną przebudowę — prace rozpoczęto w 1908 roku, a zakończono w 1913, kiedy budynek zyskał dodatkową kondygnację i został częściowo przystosowany na cele mieszkalne. W trakcie tych prac, w 1910 roku, w młynie wybuchł pożar, choć nie wiadomo z całą pewnością, czy miał związek z prowadzoną wówczas budową.

W 1925 roku majątek podzielono między dzieci Gijsbersa: Celestinusa Van de Vorst-Gijsbersa, nauczyciela z Beringen, oraz Pietera Bosmansa-Gijsbersa, rolnika z Koersel. W 1938 roku młyn trafił w ręce spółki górniczej Naamloze Maatschappij der Koolmijnen, co wiązało się z ówczesnym rozwojem górnictwa węglowego w regionie Limburgii. Później budynek odnowił François Vertessen-Mallants, a obecnie należy do Wernera Buttgereita i Katii Alens.

Jak wygląda młyn dzisiaj?

Budynek Brulmolen to pobielony murowany obiekt przy Brulmolenstraat 2 w Beringen. Choć konstrukcja przetrwała do naszych czasów, jej pierwotne wyposażenie młynarskie w dużej mierze zniknęło — koło wodne zostało na stałe zabetonowane, a śluzy i wewnętrzne mechanizmy napędowe usunięto. Młyn funkcjonował jako czynny obiekt przemysłowy mniej więcej do lat 50. XX wieku, po czym stopniowo popadał w zapomnienie jako urządzenie produkcyjne, zachowując jednak swoją bryłę architektoniczną.

Obecnie Brulmolen jest prywatną własnością i pełni funkcję mieszkalną — nie jest udostępniony do zwiedzania ani otwarty dla turystów. Mimo to stanowi ważny element krajobrazu kulturowego doliny Zwarte Beek i jeden z wielu młynów wodnych, które niegdyś usiane były wzdłuż tej rzeczki w regionie Beringen.

Najczęstsze pytania

Czy Brulmolen można zwiedzać? Nie — budynek jest prywatną posesją mieszkalną i nie jest dostępny publicznie.

Jak stary jest młyn? Pierwsze wzmianki o młynie w tym miejscu sięgają czasów sprzed 1360 roku, choć obecna forma budynku pochodzi głównie z przebudowy w latach 1908–1913.

Jaki to był typ młyna? Młyn wodny podsiębierny, pierwotnie służący do mielenia zboża, napędzany wodami rzeczki Zwarte Beek.

Gdzie dokładnie się znajduje? Przy Brulmolenstraat 2 w Beringen, w prowincji Limburgia we Flandrii.