Abbey of Notre-Dame d'Yerres

Opactwo Notre-Dame d'Yerres to dawny klasztor żeński położony w miejscowości Yerres w departamencie Essonne, kilkanaście kilometrów na południowy wschód od Paryża. Choć nazwa bywa czasem kojarzona z tradycją cysterską, przez całą swoją historię było to opactwo benedyktynek i pozostaje dziś jednym z nielicznych tak dobrze zachowanych zespołów klasztornych w regionie Île-de-France.

Jak powstało opactwo?

Fundację datuje się na lata 1124-1132, w okresie, gdy biskupem był Stefan z Senlis. Grunt pod budowę - cztery arpenty ziemi - ofiarowała miejscowa dobrodziejka Eustachia z Corbeil. Pierwsze mieszkanki klasztoru nie przybyły z jednego miejsca: były to zakonnice pozbawione dachu nad głową po zamknięciu opactwa Sainte-Marie w Argenteuil, kierowanego niegdyś przez Heloizę, a także siostry przybyłe z klasztorów w Szampanii i Pikardii. Nowa wspólnota w Yerres dała im stabilne miejsce do życia według reguły świętego Benedykta, pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny.

Od momentu powstania aż do rewolucji francuskiej opactwem kierowała długa linia ksieni, których na przestrzeni wieków było ponad czterdzieści. XVII i XVIII wiek przyniosły klasztorowi poważne problemy finansowe, które osłabiły jego pozycję jeszcze przed nadejściem przełomu politycznego. W 1792 roku zakonnice zostały zmuszone do opuszczenia murów, rok później część zabudowań uległa zniszczeniu, a pozostałą część rozparcelowano i sprzedano na wolnym rynku.

Co przetrwało do naszych czasów?

Z dawnego założenia klasztornego zachowały się przede wszystkim budynek dawnej sypialni zakonnic (dormitorium) z XVI wieku oraz budynki apteki klasztornej i domu ksieni, wzniesione w XVIII wieku na starszych, szesnastowiecznych fundamentach. Dormitorium, przebudowane w latach 1520-1537, to okazała hala o długości około sześćdziesięciu metrów i szerokości dziesięciu metrów, nakryta imponującą dębową więźbą dachową - jednym z najcenniejszych elementów całego zespołu. Godne uwagi pozostają również drzwi dawnego refektarza, pochodzące z XVI wieku.

Wartość historyczna kompleksu została potwierdzona wpisami do rejestru zabytków: drzwi refektarza jako pomnik historii chronione są od 1928 roku, natomiast dom ksieni, dormitorium i budynek apteki wpisano do dodatkowej ewidencji zabytków w 1996 roku. Na przełomie pierwszej dekady XXI wieku, w latach 2008-2009, zabudowania przeszły gruntowną renowację połączoną z adaptacją na mieszkania, co pozwoliło pogodzić ochronę rzadkiego w skali regionu zabytku z nowymi funkcjami mieszkalnymi.

Godziny otwarcia i kontakt

Teren opactwa można zwiedzać w ograniczonych godzinach: w poniedziałki od 9:30 do 12:00 oraz od 14:00 do 16:00, a od wtorku do piątku od 9:30 do 12:00. W pozostałe dni obiekt pozostaje zamknięty dla zwiedzających. Informacji na miejscu udziela numer telefonu +33 9 73 32 14 21.

Najczęstsze pytania

Czy opactwo w Yerres należało do zakonu cystersów? Nie - była to wspólnota benedyktynek, prowadząca życie według reguły świętego Benedykta, a nie zakonu cysterskiego, i tak funkcjonowała aż do rewolucji.

Kto ufundował opactwo? Klasztor powstał dzięki darowiźnie ziemi przekazanej przez Eustachię z Corbeil, w czasach biskupa Stefana z Senlis, z myślą o zakonnicach pozbawionych domu, między innymi z Argenteuil.

Czy można dziś zwiedzać wnętrza? Budynki dawnego opactwa zostały przekształcone w mieszkania po renowacji z lat 2008-2009, dlatego dostęp jest ograniczony do wyznaczonych godzin otwarcia terenu.

Co warto zobaczyć na miejscu? Najcenniejsze są zachowana XVI-wieczna więźba dachowa dormitorium oraz drzwi dawnego refektarza, a także budynki domu ksieni i apteki klasztornej.