Vražda

Vražda to niewielki staw położony na południowy zachód od wsi Jinolice, w powiecie jicińskim, w samym sercu Czeskiego Raju. Zajmuje zaledwie 2,1 hektara, przez co jest najmniejszym z trzech tzw. Jinolickich Stawów. Mimo skromnych rozmiarów miejsce to od 1990 roku posiada status pomnika przyrody, obejmujący zarówno sam staw, jak i otaczającą go łąkę Slatinná.

Skąd wzięła się nazwa?

Nazwa brzmi złowieszczo i nie bez powodu — „vražda" oznacza po czesku „morderstwo". Jej pochodzenie sięga wojny austriacko-pruskiej z 1866 roku. Podczas walk 29 czerwca tego roku pruscy żołnierze zapędzili do wody grupę żołnierzy austriackich, z których wielu utonęło. To tragiczne wydarzenie na trwałe odcisnęło się w lokalnej nazwie i do dziś przypomina o krwawych epizodach wojny, która przetoczyła się przez tę część Czech.

Dlaczego staw jest chroniony?

Ochrona przyrody koncentruje się tu przede wszystkim na podmokłych łąkach otaczających staw, które są siedliskiem chronionych gatunków roślin i zwierząt. Na łąkach rosną między innymi trzcinnik prosty, ostrożeń błotny, turzyca zaostrzona, rdest wężownik, turzyca Davalla oraz turzyca pchla. Szczególną wartość botaniczną mają dwa gatunki storczyków — kukułka szerokolistna oraz kukułka plamista — które kwitną tu w sezonie letnim, przyciągając uwagę miłośników przyrody i fotografów.

Terenem zarządza Agentura ochrany přírody a krajiny ČR (AOPK ČR), a konkretnie administracja Obszaru Chronionego Krajobrazu Czeski Raj, do którego administracyjnie należy ten teren.

Historia sięgająca wieków wstecz

Pierwsze pisemne wzmianki o Jinolickich Stawach pochodzą z XVII wieku, kiedy stawy należały do miejscowego folwarku. Same stawy są jednak najprawdopodobniej znacznie starsze — od momentu powstania stanowiły własność szlachecką, a ich ostatnimi właścicielami była rodzina Schlicków, jeden ze znanych rodów arystokratycznych działających w tej części Czech.

Co warto wiedzieć przed wizytą

Staw Vražda leży tuż przy Jinolicach i stanowi część większego kompleksu trzech Jinolickich Stawów. To miejsce łączące wartość przyrodniczą — bogatą florę łąkową i chronione siedliska — z niezwykłą, choć mroczną, historią wojenną. Dla osób zwiedzających Czeski Raj może stanowić ciekawy przystanek łączący naturę z historią regionu, tym bardziej że okolica pełni też rolę swoistej bramy do pobliskich Skał Prachowskich, jednej z najbardziej znanych atrakcji regionu.

Najczęstsze pytania

Skąd wzięła się nazwa stawu Vražda? Nazwa upamiętnia wydarzenia z wojny austriacko-pruskiej w 1866 roku, kiedy pruscy żołnierze zapędzili do wody grupę żołnierzy austriackich, z których wielu utonęło.

Jak duży jest staw? Staw zajmuje około 2,1 hektara, przez co jest najmniejszym z trzech Jinolickich Stawów.

Od kiedy teren jest chroniony? Staw wraz z otaczającą go łąką Slatinná ma status pomnika przyrody od 1990 roku.

Jakie gatunki roślin można tu znaleźć? Na łąkach rosną m.in. trzcinnik prosty, ostrożeń błotny oraz dwa gatunki storczyków — kukułka szerokolistna i kukułka plamista.

Kto był ostatnim właścicielem stawów? Ostatnimi właścicielami Jinolickich Stawów była rodzina Schlicków.