Velje Brdo

Velje Brdo to wzgórze w miejscowości Popovići, w regionie Konavle, w chorwackiej żupanii dubrownicko-neretwiańskiej, na krańcu południowej Chorwacji niedaleko Dubrownika. Wznosi się na wysokość około 235 m n.p.m. i sąsiaduje z niewielkimi osadami Dubrava oraz Tepin do.

Gdzie leży Velje Brdo?

Wzgórze znajduje się w sercu Konavle - pasa urodzajnych dolin i skalistych wzniesień ciągnącego się między Cavtatem a granicą z Czarnogórą. Współrzędne miejsca to około 42,52°N, 18,30°E. Z okolicznych grzbietów rozciąga się widok na wioskę Popovići oraz otaczające ją strome wapienne urwiska, sięgające miejscami 300 metrów wysokości.

Co kryje historia tego miejsca?

Na szczycie Velje Brdo w 1933 roku wzniesiono koszary z czasów Królestwa Jugosławii, a sama góra od dawna wyznaczała granicę katastralną między sąsiednimi gruntami. Po 1941 roku, gdy region trafił pod kontrolę włoską na mocy traktatów rzymskich, na Velje Brdo stacjonowało około 120 żołnierzy włoskich, a wzgórze uzbrojono w baterię artyleryjską chroniącą zarówno od strony morza, jak i lądu. Granica między Niepodległym Państwem Chorwackim a strefą włoską biegła starym szlakiem katastralnym między wsiami Komaji i Popovići, częściowo pokrywającym się z dawną drogą rzymską prowadzącą właśnie na Velje Brdo. Około 40 żołnierzy pełniło służbę patrolową na odcinku od Pridvorja aż po Velje Brdo. Choć granica dzieliła nawet pojedyncze rodziny w Popoviciach - jedna zostawała po stronie chorwackiej, sąsiedzi kilkadziesiąt metrów dalej pod włoską kontrolą - miała opinię "miękkiej" i była miejscem ożywionego przemytu cukru, sera i konserw.

Co warto zobaczyć w okolicy?

Sama wieś Popovići, u stóp wzgórza, liczyła w 2011 roku 236 mieszkańców i zachowała klimat tradycyjnej konawelskiej osady - kamienne domy, winnice i pola otoczone charakterystycznymi urwiskami. Okoliczne skały, wznoszące się od 100 do 200 metrów, a miejscami nawet do 300, tworzą malowniczą scenerię dla spacerów i krótkich wędrówek. To dobry punkt wypadowy dla osób zwiedzających Konavle poza utartymi szlakami turystycznymi skupionymi wokół Cavtatu i Dubrownika.

Jak dotrzeć na Velje Brdo?

Popovići leży kilkanaście kilometrów od Cavtatu i około pół godziny jazdy od centrum Dubrownika, przy drodze biegnącej przez Konavle w stronę granicy z Czarnogórą. Najwygodniej dojechać samochodem - lokalne drogi prowadzą do wsi i dalej w kierunku wzgórza, skąd prowadzą nieoznakowane ścieżki wykorzystywane przez okolicznych mieszkańców i turystów pieszych.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Najlepszą porą na odwiedziny są wiosna i jesień, gdy temperatury sprzyjają wędrówkom po odkrytym, skalistym terenie, a krajobraz Konavle - z zielonymi polami i winnicami - prezentuje się najbardziej malowniczo. Latem upały i brak cienia na otwartych stokach mogą utrudniać dłuższe spacery.

Najczęstsze pytania

Czym jest Velje Brdo? To wzgórze o wysokości około 235 m n.p.m. w miejscowości Popovići w regionie Konavle, w południowej Chorwacji.

Dlaczego Velje Brdo ma znaczenie historyczne? W latach 1941-1943 przebiegała tędy granica między Niepodległym Państwem Chorwackim a strefą okupowaną przez Włochy, a na wzgórzu stacjonował włoski garnizon z baterią artyleryjską.

Jak daleko jest z Dubrownika do Popoviciów? To około pół godziny jazdy samochodem od centrum Dubrownika, drogą prowadzącą przez region Konavle.

Czy da się wejść na szczyt pieszo? Tak, z okolicznych dróg prowadzą nieoznakowane ścieżki wykorzystywane przez lokalnych mieszkańców i turystów pieszych, choć brak tam oficjalnie oznakowanego szlaku.