Veliki Obljak

Veliki Obljak to zalesiony, kopulasty szczyt w paśmie Środkowego Velebitu, wznoszący się nad wsią Bakovac Kosinjski w Lice. Choć nie znajduje się w żadnym przewodniku na pierwszych stronach, dla miłośników górskiej ciszy i widoków na dolinę Kosinja to jeden z ciekawszych celów wycieczkowych w tej części Chorwacji.

Gdzie dokładnie leży Veliki Obljak?

Szczyt osiąga wysokość 1501 m n.p.m. i należy do grupy górskiej Środkowego Velebitu – pasma ciągnącego się między Velebitem Północnym a kanionem Paklenicy. Nieopodal, około 10 km na wschód od Bakovca Kosinjskiego, leży jego mniejszy odpowiednik, Mali Obljak (1375 m n.p.m.) – razem tworzą charakterystyczną parę wzniesień widoczną z wielu punktów widokowych w okolicy, między innymi z pobliskiego szczytu Veliki Kozjak.

Sama nazwa „obljak" (od chorwackiego „obao" – zaokrąglony) trafnie opisuje charakter wzniesienia: to nie ostra, skalista turnia, lecz rozłożysty, porośnięty lasem garb, typowy dla wielu wierzchołków środkowej części masywu.

Jak dotrzeć do Veliki Obljak?

Punktem wyjścia jest wieś Bakovac Kosinjski, należąca do gminy Perušić w żupanii licko-seńskiej. Leży ona w Kosinjskiej dolinie, u podnóża Velebitu, nad potokiem Bakovac – dopływem rzeki Liki. Do wsi prowadzi lokalna droga odbijająca od głównych szlaków łączących Gospić z Karlobagiem, skąd trzeba zaplanować dalszą trasę pieszą w głąb masywu. Ze względu na skromne oznakowanie i typowo krasowy, kamienisty teren, wyprawę warto poprzedzić kontaktem z lokalnym oddziałem PTTK-owskim (Hrvatski planinarski savez) lub doświadczonym przewodnikiem górskim – Środkowy Velebit należy do dzikszych, mniej uczęszczanych części Parku Przyrody Velebit.

Co zobaczysz po drodze i na szczycie?

Cały obszar wokół Veliki Obljak wchodzi w skład Parku Przyrody Velebit, obejmującego niemal całe pasmo górskie od Vratnika po Paklenicę. Na trasie dominują typowe krasowe krajobrazy: wapienne skały, leje krasowe, bukowo-jodłowe lasy i połoniny, a z odsłoniętych partii szczytu roztaczają się widoki na dolinę Kosinja oraz sąsiednie wierzchołki Środkowego Velebitu.

Sama wieś Bakovac Kosinjski ma bogatą historię sięgającą średniowiecza – była siedzibą rodu Buško z klanu Ljupčoć, a w ruinach dawnej kaplicy odnaleziono płyty z inskrypcjami głagolickimi i herbem rodu Frankopanów. Kilka kilometrów dalej znajdują się ruiny średniowiecznego grodu Ribnik oraz źródło rzeki Bakovac – miejsce, gdzie przed bitwą pod Krbavą (1493) działała jedna z pierwszych drukarni głagolickich w Chorwacji, finansowana przez Anža Frankopana. To właśnie tutaj wydrukowano jedną z pierwszych chorwackich książek głagolickich.

Kiedy przyjechać?

Najlepszą porą na wyprawę w rejon Veliki Obljak jest późna wiosna, lato i wczesna jesień (maj–październik), gdy szlaki są przejezdne, a temperatury w górach umiarkowane. Zimą teren bywa trudno dostępny ze względu na śnieg i silne, charakterystyczne dla Velebitu wiatry (bura).

Najczęstsze pytania

Jak wysoki jest Veliki Obljak? Szczyt ma 1501 m n.p.m. i należy do grupy górskiej Środkowego Velebitu.

Czy da się wejść na Veliki Obljak bez przewodnika? Teoretycznie tak, ale ze względu na słabe oznakowanie i krasowy, kamienisty teren doświadczenie górskie oraz mapa lub GPS są mocno wskazane.

Co warto zobaczyć w okolicy oprócz samego szczytu? Ruiny grodu Ribnik, źródło rzeki Bakovac oraz miejsce dawnej drukarni głagolickiej sprzed 1493 roku – to jedno z historycznie ważniejszych miejsc dla chorwackiego piśmiennictwa.

Czy Veliki Obljak leży na terenie chronionym? Tak, cały obszar wchodzi w skład Parku Przyrody Velebit, obejmującego większość pasma górskiego.