U Hřbitova

U Hřbitova to niewielka przyrodnicza pamiątka geologiczna leżąca na północnym skraju Rokycan, w kraju pilzneńskim, tuż przy miejskim cmentarzu, od którego wzięła swoją nazwę. Miejsce znane jest przede wszystkim wśród geologów i paleontologów, dla laika wygląda natomiast jak skromne wzniesienie porośnięte roślinnością, bez efektownej infrastruktury turystycznej — a mimo to kryje w sobie zapis kilkuset milionów lat historii Ziemi.

Co sprawia, że to miejsce jest wyjątkowe?

Powodem objęcia terenu ochroną jest klasyczne, dobrze znane w literaturze naukowej stanowisko konkrecji krzemionkowych z formacji szárka, pochodzącej z czeskiego ordowiku. To okres w historii Ziemi sprzed setek milionów lat, kiedy obecne tereny Europy Środkowej znajdowały się pod wodami dawnego oceanu. W konkrecjach zachowały się skamieniałości bogatej fauny morskiej — znajdziemy tu trylobity, ramienionogi, mięczaki, małżoraczki, hiolity, szkarłupnie, konularie, głowonogi oraz graptolity. Charakterystyczną cechą skamieniałości z tej lokalizacji jest ich czerwonawe lub ochrowe zabarwienie, które odróżnia je od znalezisk z innych stanowisk regionu.

Dlaczego dostęp jest ograniczony?

Ze względu na naukową wartość stanowiska oraz ryzyko niekontrolowanego wybierania skamieniałości przez kolekcjonerów, obszar U Hřbitova został objęty ochroną prawną jeszcze w 1989 roku, na mocy rozporządzenia ówczesnego Narodowego Komitetu Powiatowego w Rokycanach, ustanawiającego tu chronioną osobliwość geologiczną. W efekcie swobodny dostęp do terenu jest zabroniony — teren pozostaje przede wszystkim obiektem badań naukowych, a nie miejscem spacerów czy pikników. Nadzór nad obszarem sprawuje Urząd Krajski Kraju Pilzneńskiego.

Co warto wiedzieć o okolicy?

Bezpośrednio na południe od U Hřbitova rozciąga się znacznie większy i bardziej znany rezerwat przyrody — Rokycanská stráň, który również chroni cenne siedliska przyrodnicze w bezpośrednim sąsiedztwie miasta. Oba obszary razem tworzą swego rodzaju zielony pas na obrzeżach Rokycan, łączący wartości przyrodnicze z geologicznymi. Dla osób zainteresowanych geologią regionu warto wiedzieć, że region rokycański słynie z bogatych stanowisk ordowickich, a znaleziska stąd trafiają do zbiorów muzealnych i są przedmiotem publikacji naukowych.

Czy warto tam pojechać?

U Hřbitova nie jest typową atrakcją turystyczną w rozumieniu miejsca do zwiedzania — to przede wszystkim obiekt ochrony przyrody nieożywionej, o dużym znaczeniu naukowym, ale ograniczonej dostępności. Osoby zainteresowane geologią i paleontologią mogą jednak potraktować sam fakt istnienia takiego stanowiska jako ciekawostkę podczas wizyty w Rokycanach — świadectwo tego, że pod powierzchnią współczesnego miasta kryje się zapis dawnego dna oceanicznego sprzed setek milionów lat. Warto połączyć tę wiedzę ze zwiedzaniem samych Rokycan i pobliskiego rezerwatu Rokycanská stráň, które są znacznie łatwiej dostępne.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść na teren U Hřbitova? Nie — obszar objęty jest ochroną od 1989 roku i publiczny dostęp jest zabroniony ze względu na ochronę cennego stanowiska geologicznego.

Co można tam znaleźć? Konkrecje krzemionkowe zawierające skamieniałości fauny ordowickiej — trylobitów, ramienionogów, mięczaków i innych organizmów morskich, często o charakterystycznym czerwonawym zabarwieniu.

Gdzie dokładnie znajduje się to miejsce? Na północnym skraju Rokycan, w kraju pilzneńskim, w sąsiedztwie miejskiego cmentarza.