Town hall in Opava

Ratusz w Opawie to jeden z najbardziej rozpoznawalnych budynków na Górnym Rynku (Horní náměstí) w centrum Opawy, czeskiego miasta leżącego w regionie śląsko-morawskim. Charakterystyczna, biała wieża zwana Hláska widoczna jest z wielu punktów starówki i od pokoleń pełni funkcję punktu orientacyjnego dla mieszkańców oraz turystów.

Skąd wzięła się wieża ratuszowa?

Historia wieży sięga początku XVII wieku. W latach 1614–1618 do dawnego ratusza dobudowano nową, renesansową wieżę z zegarem, zaprojektowaną przez Kryštofa Prochhubera. Pełniła ona wówczas funkcję strażniczą — z jej szczytu obwieszczano ważne wydarzenia miejskie, takie jak rozpoczęcie targu czy alarm pożarowy. Przy wieży znajdowały się też wagi, na których ważono towary sprzedawane na rynku.

Konstrukcja nie miała jednak łatwego życia. W XVI wieku wieża została poważnie uszkodzona przez burzę, a jej odbudowa zajęła aż pół wieku. Mimo tych perturbacji zachowała swój charakterystyczny, pryzmatyczny kształt z XVII wieku — zwieńczenie stanowi ośmioboczna nadbudowa z galerią (alure) oraz trzykondygnacyjna kopuła z dwiema latarniami.

Jak zmieniał się sam budynek ratusza?

Stary ratusz, do którego pierwotnie dobudowano wieżę, nie przetrwał do naszych czasów w niezmienionej formie. W 1902 roku został rozebrany, a na jego miejscu wzniesiono nowy, historyzujący gmach w stylu renesansowym. Projekt, który ostatecznie zrealizowano, wybrano spośród aż 82 nadesłanych propozycji — zwyciężyła koncepcja architekta Rudolfa Srntza.

Powstały wówczas budynek to trzykondygnacyjna bryła złożona z trzech prostopadłych, dwuczęściowych skrzydeł, z wykuszowymi wieżyczkami na narożnikach. Główna fasada została bogato zdobiona: znajdują się na niej reliefy przedstawiające herb miasta niesiony przez dwa lwy, herby z klejnotami nad głównym wejściem, orły po bokach oraz lwy w narożach budynku. To połączenie dekoracyjnego, historyzującego stylu z zachowaną, znacznie starszą wieżą sprawia, że ratusz w Opawie jest budowlą o wyjątkowo warstwowej historii architektonicznej.

Co warto wiedzieć, zwiedzając ratusz?

Dziś budynek ratusza pozostaje ważnym punktem na mapie Opawy — leży w samym sercu Górnego Rynku, otoczony innymi zabytkowymi kamienicami tworzącymi historyczne centrum miasta. Wieża Hláska, jako element o znacznie dłuższej historii niż reszta gmachu, jest często pierwszym elementem, który przyciąga wzrok odwiedzających.

Spacerując po rynku, warto zwrócić uwagę na kontrast między surowszą, funkcjonalną formą wieży a bogato zdobioną, secesyjno-renesansową elewacją budynku z początku XX wieku. To właśnie w tym zestawieniu — praktycznej wieży strażniczej sprzed czterech stuleci i reprezentacyjnego gmachu administracyjnego z epoki historyzmu — kryje się część charakteru całej Opawy jako miasta, które wielokrotnie się przebudowywało, zachowując przy tym elementy swojej dawnej tożsamości.

Najczęstsze pytania

Czy na wieżę ratuszową można wejść? Wieża Hláska pełni funkcję punktu widokowego w centrum Opawy i tradycyjnie udostępniana jest zwiedzającym w ramach lokalnego ruchu turystycznego — warto sprawdzić aktualne godziny otwarcia na miejscu lub w miejskim centrum informacji turystycznej.

Dlaczego wieża wygląda inaczej niż reszta budynku? Wieża pochodzi z początku XVII wieku, natomiast sam budynek ratusza został niemal całkowicie odbudowany w 1902 roku w stylu historyzującym — dlatego oba elementy różnią się epoką i stylistyką.

Gdzie dokładnie znajduje się ratusz? Budynek stoi na Górnym Rynku (Horní náměstí) w historycznym centrum Opawy, w otoczeniu innych zabytkowych kamienic tworzących główny plac miasta.