Teatre Principal

Teatre Principal w Vallsie, mieście w regionie Alt Camp niedaleko Tarragony, to jeden z najstarszych czynnych teatrów w Katalonii — i jedyny w okolicy, który zachował swój pierwotny układ architektoniczny sprzed niemal dwustu lat. Dla osób zwiedzających Valls, znane szerzej jako kolebka castells, czyli tradycyjnych ludzkich wież, teatr jest dowodem na to, że miasto od dawna miało też bogate życie kulturalne poza samą tradycją castellerską.

Skąd się wziął ten teatr?

Budowę rozpoczęto w połowie XIX wieku, a konkretnie około 1845 roku, gdy władze miejskie zdecydowały o postawieniu sceny na terenie dawnego dziedzińca zwanego "Corral dels Bous", przy dzisiejszej ulicy Caputxins. Projekt powierzono architektowi Ignasiemu Jordzie, a oprawę plastyczną wnętrza — malarzowi i scenografowi Josepowi Planelli. Prace trwały kilka lat i zakończyły się w 1851 roku uroczystym otwarciem sceny.

Dlaczego fasada wygląda inaczej niż wnętrze?

Charakterystyczna fasada budynku nie powstała razem z resztą teatru, lecz kilkadziesiąt lat później. Jej budowę zleciło stowarzyszenie zarządzające obiektem, znane jako "Circulo Español", a projekt wykonał architekt Lluís Homs, kończąc dzieło w 1882 roku. To właśnie wtedy na elewacji pojawiły się dwa charakterystyczne medaliony z portretami hiszpańskich dramaturgów — Moratína i Calderóna. Ich autorem był pochodzący z Vallsu rzeźbiarz Anselm Nogués, co nadaje fasadzie lokalny, miejski rys mimo ogólnohiszpańskiej tematyki dekoracji.

Czy teatr działał nieprzerwanie od XIX wieku?

Nie. Budynek przechodził okresy zamknięcia i degradacji, zanim doczekał się gruntownej renowacji pod koniec XX wieku. Po zakończeniu prac remontowych Teatre Principal został ponownie otwarty dla publiczności 30 stycznia 1998 roku i od tego czasu funkcjonuje jako w pełni działająca scena miejska.

Co dziś dzieje się na tej scenie?

Teatr jest siedzibą własnego zespołu aktorskiego — Grup del Teatre Principal (GTP), który od lat współtworzy lokalne życie teatralne i regularnie wystawia przedstawienia w tym właśnie budynku. Obiekt pełni funkcję głównej sali widowiskowej Vallsu, w której odbywają się spektakle, koncerty i wydarzenia kulturalne miasta, wpisując się w rytm życia społeczności znanej w całej Katalonii z tradycji castellerskiej.

Co warto zobaczyć, odwiedzając to miejsce?

Zwiedzającym Valls teatr poleca się przede wszystkim jako przykład architektury teatralnej XIX wieku, gdzie warto zwrócić uwagę na kontrast między starszym, klasycznym wnętrzem a późniejszą, bogato zdobioną fasadą z medalionami dłuta miejscowego rzeźbiarza. To jeden z niewielu obiektów w mieście, który łączy w sobie ponad półtora wieku nieprzerwanej — choć czasem przerywanej przymusowymi zamknięciami — historii scenicznej.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Teatre Principal? Budynek stoi w centrum Vallsu, przy ulicy Caputxins, na terenie dawnego dziedzińca "Corral dels Bous".

Kiedy powstał teatr? Budowę prowadzono w latach 1845–1851, a uroczyste otwarcie miało miejsce w 1851 roku.

Kto zaprojektował budynek i jego fasadę? Sam gmach zaprojektował architekt Ignasi Jordà, a późniejszą fasadę z 1882 roku — architekt Lluís Homs, przy udziale rzeźbiarza Anselma Noguésa.

Czy teatr można zwiedzać, czy tylko oglądać z zewnątrz? Obiekt funkcjonuje jako czynna scena teatralna z regularnym programem, a nie muzeum, dlatego dostęp do wnętrza wiąże się zwykle z udziałem w konkretnym wydarzeniu kulturalnym.

Czy to jedyny teatr w Vallsie? Nie, ale jest najstarszym i najbardziej rozpoznawalnym z teatrów działających w mieście.