Statue of Juan Sebastián Elcano, Getaria

Pomnik Juana Sebastiána Elcano stoi na dawnym bastionie murów Getarii z XVII wieku i jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych punktów tego baskijskiego miasteczka portowego. Wznosi się na skalnym cyplu nad zatoką, skąd widać zarówno starówkę, jak i otwarte morze, po którym żeglował Elcano.

Kto był Juan Sebastián Elcano?

Elcano urodził się w Getarii i to on, po śmierci Ferdynanda Magellana na Filipinach, dowiódł wyprawę do końca — jako pierwszy człowiek opłynął Ziemię, wracając do Hiszpanii w 1522 roku na pokładzie okrętu Victoria. Miasto uczyniło z niego swojego najsłynniejszego mieszkańca i poświęciło mu kilka pomników w różnych częściach starówki.

Jak wygląda pomnik i kto go zaprojektował?

Monument zaprojektował sculptor Victorio Macho wraz z architektami Agustínem Aguirre i José Azpirozem, a odsłonięto go 10 października 1925 roku. Całość wykonano z piaskowca w stylu art déco, charakterystycznym dla lat dwudziestych XX wieku. Zwiedzający wchodzą przez stary bastion, nad którym umieszczono napis „Primus Circundedisti Me" („Byłeś pierwszym, który mnie opłynął"), a stamtąd schody prowadzą na górny punkt widokowy. Wieńczy go pięciometrowa skrzydlata figura z brązu, przypominająca figury dziobowe zdobiące dawne okręty — Macho pokazał ten motyw wcześniej na wystawie artystów iberyjskich w 1922 roku, gdzie zyskał uznanie za siłę wyrazu.

Co jeszcze warto zobaczyć na miejscu?

Na pomniku znajdowała się pierwotnie tablica pamiątkowa z nazwiskami 18 marynarzy, którzy wraz z Elcano dopłynęli do końca podróży na okręcie Victoria — z pierwotnej załogi liczącej kilkaset osób i pięć statków przetrwała tylko ta niewielka grupa. Z górnego punktu widokowego rozciąga się panorama na port rybacki Getarii, plażę i wybrzeże Kantabryjskie, co czyni to miejsce jednym z ulubionych przystanków turystów zwiedzających starówkę.

Jak dotrzeć do pomnika?

Pomnik znajduje się w obrębie murów starego miasta, w pobliżu kościoła San Salvador, w odległości krótkiego spaceru od portu i głównych uliczek Getarii. Dojście prowadzi wąskimi, brukowanymi uliczkami typowymi dla baskijskich miasteczek rybackich, a sam podest widokowy jest dostępny pieszo po niewielkim podejściu.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał pomnik Elcano w Getarii? Odsłonięto go 10 października 1925 roku, choć projekt rzeźby prezentowano publicznie już w 1922 roku.

Kto zaprojektował monument? Autorem głównej rzeźby jest Victorio Macho, a przy projekcie architektonicznym pracowali Agustín Aguirre i José Azpiroz.

Dlaczego pomnik stoi na bastionie murów miejskich? Stary bastion z XVII wieku posłużył jako naturalny cokół — jego podniesione położenie nad zatoką idealnie komponowało się z ideą figury dziobowej okrętu.

Czy w Getarii jest tylko jeden pomnik Elcano? Nie — to najbardziej znany, ale miasto ma również inne, starsze statuy poświęcone żeglarzowi, rozmieszczone w różnych punktach starówki.