Spitzknotto

Spitzknotto to skalny wychodnia na skraju Stoccareddo, niewielkiej miejscowości należącej do gminy Gallio na płaskowyżu Siedmiu Gmin (Altopiano di Asiago). Miejsce znane jest lokalnie także pod nazwą Spizegonoto i uchodzi za jeden z trzech tajemniczych "ołtarzy" tego regionu.

Co to za miejsce?

Na szczycie skały warstwy kamienia układają się w płaskie, poziome płyty, przez co powierzchnia przypomina naturalny stół lub ołtarz. Według lokalnych badaczy, w tym historyka Giancarla Bortoliego, właśnie ten kształt skłonił dawne społeczności zamieszkujące płaskowyż do wykorzystywania Spitzknotto w celach obrzędowych, prawdopodobnie związanych z kultem bóstwa o cechach germańskich, kojarzonego z boginią Freią. Ślady takiej tradycji łączy się czasem z osadnictwem Cimbrów, którzy przez wieki zamieszkiwali okoliczne wioski.

Bortoli określił Spitzknotto mianem "Trzeciego Ołtarza" płaskowyżu. Razem z Altarknotto (nad Rotzo, na zachodzie) i Hanepos, znanym też jako "kowadło diabła" w Marcesinie (na północy), tworzy tzw. magiczny trójkąt trzech skalnych miejsc kultowych rozsianych po Altopiano di Asiago. Spitzknotto zajmuje we wschodnim wierzchołku tego trójkąta.

Legendy i lokalna pamięć

Dla dzieci ze Stoccareddo Spitzknotto od pokoleń było miejscem budzącym zarówno strach, jak i ciekawość. Miejscowe opowieści mówiły, że w szczelinach skały kryją się gnomy i inne tajemnicze istoty — stąd czasem pojawiające się określenie "cytadela gnomów". Przez dekady miejsce popadało w zapomnienie, aż lokalni pasjonaci historii, w tym wspomniany Bortoli, przypomnieli o nim i udokumentowali jego znaczenie dla mieszkańców okolicy.

Jak dotrzeć?

Spitzknotto leży tuż przy Stoccareddo, jednej z frazioni gminy Gallio, w sercu płaskowyżu Sette Comuni w prowincji Vicenza. Okolica to teren typowy dla Altopiano — łagodne wzniesienia, lasy iglaste i skaliste wychodnie, dobrze znane miłośnikom pieszych wędrówek, nart biegowych zimą oraz kolarstwa górskiego latem. Współrzędne miejsca to w przybliżeniu 45.877, 11.617.

Co warto zobaczyć w okolicy?

Odwiedzając Spitzknotto, warto połączyć wycieczkę ze zwiedzeniem samego Stoccareddo oraz — dla zainteresowanych tematem skalnych ołtarzy — z wyprawą do pobliskiego Altarknotto nad Rotzo. Cały obszar Altopiano di Asiago słynie z historii związanej z osadnictwem Cimbrów oraz z licznych śladów I wojny światowej, co czyni go interesującym celem dla osób łączących turystykę przyrodniczą z historyczną.

Kiedy przyjechać?

Najlepszym okresem na odwiedziny są miesiące od późnej wiosny do wczesnej jesieni, kiedy szlaki na płaskowyżu są suche i łatwo dostępne. Zimą okolica zamienia się w teren narciarstwa biegowego, ale dotarcie bezpośrednio do skały może być utrudnione przez śnieg.

Najczęstsze pytania

Czym jest Spitzknotto? To skalna formacja w Stoccareddo di Gallio, uznawana za dawny naturalny ołtarz, wykorzystywany prawdopodobnie w celach kultowych przez społeczności zamieszkujące niegdyś płaskowyż Asiago.

Skąd wzięła się nazwa "Trzeci Ołtarz"? Określenie ukuł historyk Giancarlo Bortoli, który zaliczył Spitzknotto do trójki skalnych ołtarzy Altopiano, obok Altarknotto i Hanepos, tworzących razem tzw. magiczny trójkąt.

Czy przy Spitzknotto są jakieś legendy? Tak — lokalne opowieści mówiły dzieciom ze Stoccareddo o gnomach ukrytych w szczelinach skały, co dało miejscu przydomek "cytadeli gnomów".

Jak najlepiej zaplanować wizytę? Warto połączyć krótki spacer do Spitzknotto ze zwiedzaniem Stoccareddo i okolicznych szlaków na płaskowyżu Sette Comuni, najlepiej w sezonie od maja do października.